Ray Charles

Biografie

Legendarische Amerikaanse r&b zanger/toetsenist die ook jazz, Mor en country tot zijn werkterrein rekent. Geboren in Albany, Georgia, raakt hij op zijn zesde zijn gezichtsvermogen kwijt en leert hij muziek lezen en spelen op een school voor blinden in Greensville, Florida. In '47 verliest hij zijn ouders en besluit dan definitief door te gaan in de muziek. Na een paar jaar in Florida te hebben gespeeld trekt hij in '49 naar Seattle, waar hij naar het voorbeeld van zijn grote held Nat 'King' Cole een eigen trio vormt: het Maxim Trio. Met dit trio maakt hij voor het Swingtime-label een aantal ballads in de onderkoelde Cole-stijl, maar op andere, meer blues-achtige nummers voor deze platenmaatschappij valt al een wat aardser zingende Charles te horen, hierin beïnvloed door de dan aan de westkust bijzonder populaire Charles Brown. In '52 begint Charles zijn carrière bij Atlantic, het jaar daarop ontwikkelt hij zijn volstrekt unieke, sterk op gospel geënte stijl met eigen nummers als I Got A Woman, Hallelujah I Love Her So en A Fool For You. Hij vervult daarin de rol van priester, met The Raelettes (later Railets), een prachtig zingend groepje van vier dames o.l.v. Marjorie Hendricks, als de hem antwoordende geloofsgenoten. Alleen zingt hij niet meer over God maar over háár: zo wordt het bestaande gospelnummer Talkin' Bout Jesus bij Charles Talkin' Bout You. Naast uitstapjes naar de jazz op elpees als The Genius Of Ray Charles en Ray Charles And Betty Carter vervolmaakt hij deze stijl in de jaren daarop met als hoogtepunten het haast geheel door The Raelettes gezongen What Kind Of Man Are You, het duet met Marjorie Hendricks The Right Time, en ten slotte de millionseller What'd I Say ('59). Dan gaat zich de stilistische ommezwaai in zijn latere platenproducties echter al aftekenen met het door orkest omlijnde Come Rain Or Come Shine en het c&w-achtige I'm Moving On, compleet met steelgitaar. In '60 tekent Charles voor Abc, waarvoor hij in eerste aanleg nog enkele swingende gospelrockers fabriceert, zoals Hit The Road Jack ('61), Sticks And Stones ('60) en Unchain My Heart ('61) plus daarnaast het ondanks groot orkest indrukwekkende Georgia On My Mind ('60). De kentering komt met de in '62 uitgebrachte Modern Sounds In Country And Western Music en Modern Sounds In Country And Western Music Vol.2, vol met door strijkers omlijste c&w-standards en een geciviliseerd zingende Charles. Twee platen die net als de daarvan afkomstige singles I Can't Stop Lovin' You, You Don't Know Me, You Win Again en Take These Chains From My Heart zo succesvol zijn (in '62 wordt liefst voor 8 miljoen dollar aan Ray Charles-platen verkocht), dat hij in deze stijl doorgaat. Op de talloze elpees die na '62 volgen, zijn nog slechts hier en daar authentieke, onopgesmukte r&b-nummers te vinden, bijvoorbeeld het uit '64 daterende Makin' Whoopee en de Ashford/Simpson-song Let's Go Get Stoned uit '66. Ook True To Life en Love And Peace op Charles' eigen (weer bij Atlantic ondergebrachte) Crossover-label laten Charles van een aardige, maar nooit vlammende zijde zien. Op het North Sea Jazz Festival van '80 geeft hij een gelikt en weinig geïnspireerd optreden, aanzienlijk minder vurig dan zijn bijdrage aan de film The Blues Brothers, waarin de grijzende meester druk hoofdschuddend achter de piano zit. Toch valt zijn plaatwerk objectief gezien niet slecht te noemen. Brother Ray Is At It Again bevat enige flirts met disco, maar is verder zeer genietbaar. Wish You Were Here Tonight is in Nashville opgenomen met CBS-sterproducer Billy Sherrill en bevat dan ook country & western van uitstekende kwaliteit, net als Friendship, een plaat vol duetten met coryfeeën als Merle Haggard, George Jones en Johnny Cash. Na de kerstplaat The Spirit Of Christmas en het wederom door Sherrill geproduceerde From The Pages Of My Mind verschijnt in '87 de single Baby Grand, een duet met Billy Joel. Met Just Between Us, waaraan o.a. B.B. King, Gladys Knight en Quincy Jones meewerken, keert Ray Charles, die inmiddels figureert in reclamespots van Pepsi Cola en American Express, weer terug naar de r&b, zij het wel van een pluchen nachtclubsoort. De gevarieerde mainstream- plaat My World bevestigt wederom dat hij definitief ieder contact met de zwarte cultuur heeft verloren. In '97 is zijn optreden echter een van de hoogtepunten van het North Sea Jazz festival. De Dvd In Concert biedt een alleszins geïnspireerde weergave van zijn huidige shows. Greatest Hits Vol.2 is een voorbeeldige 4cd-box met zijn meest baanbrekende (Atlantic-)werk. Op 10 juni '04 overlijdt Ray Charles aan de gevolgen van een leverziekte. Kort daarop verschijnt de speelfilm Ray The Movie, waarin Jamie Foxx verdienstelijk gestalte geeft aan een van de meest invloedrijke stemmen uit uit de soul- en rockhistorie.

Bron: OOR Popencyclopedie