Levensbeaming is de eerste aanduiding van het leerproces dat in dit boek filosofisch wordt omschreven. Minachting of verwaarlozing van delen van de werkelijkheid (zoals materie, lichaam, gevoel, verstand) is evenzeer een karikatuur van spiritualiteit als exclusivistische verabsolutering van enig deel van de werkelijkheid (eigen volk of klasse; een heilig boek of instituut; markt, mode, media). Levensbeaming, niet in de zin van berusting of van alles toejuichen wat er gebeurt. Maar eerder zoals soms aan de orde komt bij het opstaan 's morgens: in hoeverre zijn we bereid ons bloot te stellen aan het manifestatieproces dat ons die dag te wachten staat? En hoe is dit combineerbaar met kritisch onderscheiden? De filosofische beschouwingen over 'bewustzijn' en 'waarheid' hebben mede ten doel om hierover opheldering te verschaffen.
Een ander hoofdthema betreft een primaire 'laag' in ons aller bewustzijn: het open bewustzijn waarmee taal en cultuur worden aangeleerd, maar dat niet samenvalt met enige taal of cultuur. En dat voorwaarde is voor de mogelijkheid van onderlinge verstandhouding tussen culturen en voor een humanitair ethos van (h)erkenning.
Recensie(s)
Duintjer (1932, oud-hoogleraar metafysica) is een prominent vertegenwoordiger van het streven naar meer spiritualiteit in de filosofie. De autobiografische inslag van dit boek is duidelijk te merken: vermoedens en inzichten in het leven opgedaan krijgen een filosofische verwoording en uitwerking, zonder dat het existentiele karakter daaronder lijdt. Centraal staat juist de term 'levensbeaming': zich openstellen, belangenloos, voor wat leven en werkelijkheid -situatiegewijs- van zichzelf prijsgeeft. Ons bewustzijn geeft daartoe de mogelijkheid, als de ruimte waarin indrukken, ervaringen opgenomen kunnen worden. Door de verwevenheid van beaming door ons en de manifestatie van de werkelijkheid ontstaat 'waarheid'. Door het zogenaamde 'primaire bewustzijn' weten we vermoedend, dat er meer waarheid mogelijk is dan wij telkens bereiken. Oftewel: alle waarheid is eindig. Zich dat realiseren behoedt voor verabsolutering van deelwaarheden en daardoor voor verenging van bewustzijn, van levensopstelling. Erkenning van de relativiteit van de waarheid opent de blik voor andere culturen, andere levenshoudingen. Leidende gedachten, die uitgewerkt worden met behulp van de filosofie van Plato, Heidegger en anderen. Invoelbare beschouwingen, inderdaad geschreven 'met hoofd en hart'. Paperback.<br/><br/>Dr. P. Leenhouwers