Spoorwegen In Nederland

Al verschijnen er de laatste jaren in Nederland talloze boeken over spoorwegen, een allesomvattende geschiedenis van de spoorwegen in Nederland is er nog steeds niet. Dit boek maakt het gemis goed.

In september 2004 is het 165 jaar geleden dat in Nederland de eerste stoomtrein reed. Dit boek beschrijft de geschiedenis van de spoorwegen in Nederland van 1834 tot nu. We zien hoe grimmige arbeiders en vastberaden ingenieurs op de slappe Hollandse bodem de eerste ijzeren verbindingen tot stand brachten, tegen een decor dat meer aan het land van Rembrandt deed denken dan aan de hedendaagse samenleving van staal en beton. Pas na lange jaren en vele ingrijpende gebeurtenissen - de Spoorwegwet van 1860, de stakingen van 1903, de zwarte jaren van de Tweede Wereldoorlog - kregen de spoorwegen de huidige vertrouwde vorm.

Guus Veenendaal is erin geslaagd deze gecompliceerde en vaak aangrijpende ontwikkelingsgang, die tegelijk een geschiedenis is van het in rap tempo moderner wordende Nederland, helder en overzichtelijk samen te brengen. Hij is daarbij niet voorbijgegaan aan enkele pijnlijke onderdelen van de geschiedenis der Nederlandse Spoorwegen, waarbij in de eerste plaats moet worden gedacht aan de jaren 1940-'45, een periode die gekenmerkt werd door grote opofferingen van het spoorwegpersoneel, maar ook door de deportatie ' per trein ' van vele duizenden joden. Veenendaal gaat de discussie over mogelijke collaboratie met de vijand niet uit de weg. Ook besteedt de auteur aandacht aan de veranderde positie van de NS in een geliberaliseerd en gedereguleerd openbaar vervoer.