Schijnprocessen en grootschalige arrestaties markeren het hoogtepunt van Stalins dictatorschap, maar in de schaduw van de terreur tekent de droom van een nieuwe maatschappij zich af: enorme bouwprojecten veranderen het aangezicht van Moskou, en de opbloei van de cinema in sovjetstijl en gigantische sportevenementen brengen de bevolking in vervoering. Dit nieuwe meesterwerk van Karl Schlögel schetst een beeld van het bruisende interbellum in Moskou aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog.
Recensie(s)
Moskou 1937: Stalin organiseert de eerste 'vrije' verkiezingen en tegelijk laat hij 1,3 miljoen onschuldige mensen deporteren naar kampen en 700.000 executeren volgens sociale en etnische criteria. In elke republiek of oblast moest een vast aantal doodgeschoten worden, idem bij de Duitse en zestig andere nationaliteiten in de Sovjet-Unie. Slachtoffers waren heel veel gelovigen, mensen van alle leeftijden (15 tot 80 jaar), uit alle beroepen, hoge militairen zoals Toechatsjevski, leiders van de revolutie zoals Boecharin, bergbeklimmers, piloten, maar ook veel doodgewone mensen. Niemand wist waarom; het waren een voor een overtuigde patriotten. Schlogel vond de lijsten in archiefdocumenten die recentelijk vrij kwamen. Hij verklaart de misdaad als volgt: de nieuwe grondwet van 1936 schreef verkiezingen voor, maar de partij besefte dat ze verkeerd konden aflopen. Allicht speelden nog andere factoren een rol bij deze huiveringwekkende daad, zoals het ziekelijke wantrouwen van Stalin. Schlogel schetst ook een beeld van het dagelijks leven, dat ondanks de executies gewoon doorging. In de literatuurlijst zijn de vertaalde boeken niet in het Nederlands vermeld. Getuigenissen, statistieken, plattegronden en foto's in zwart-wit completeren het beeld.<br/><br/>Drs. Jef Abbeel