Wij zijn de politiek Het denken van Daan Roovers

‘Wij zijn de politiek’ is het eerste magistrale en briljante boek dat ik over de politiek ben tegengekomen en dat ondanks het feit dat ik zelf politiek filosoof ben. Het is het eerste boek dat de positieve in ‘schoonheid’ beschrijft, althans zoals het moet zijn, maar ook de noodzakelijke voorwaarden beschrijft, die er onvermijdelijk bij horen. Om dit laatste te illustreren verwijs ik naar hoofdstuk 5 dat als titel heeft meegekregen: ‘Hoe zorgen we ervoor dat wij tot vrijheid in staat zijn’. Alleen al deze vraag(stelling) is uniek in mijn opvatting en zegt al genoeg over de kwaliteit van dit boek. Het gaat dan over (vanzelfsprekend) ‘vrijheid’, maar ook de overbekende thema’s als ‘opvoeding’ (denk aan Rousseau!) en bildung (als germanisme). En in onze beschaving en cultuur die tezamen steeds intuïtiever worden zoals op blz. 62 staat en wat waar is, is het ook belangrijk om te beseffen dat het Kant was, die aangehaald wordt en die stelde dat ‘intuïtie zonder kennis leeg is’, en dat je – ook uiterst belangrijk – ‘begrip van het algemeen nodig hebt – de wetenschap – om de waarde van zo’n individuele intuïtie te kunnen beoordelen’. Dit, zo wordt eraan toegevoegd, om ‘ons beoordelingsvermogen óók de toepassing van wetenschap is, van algemene kennis en bijzondere situaties’, waarmee we dus niet zonder kunnen. En tot slot een laatste aspect waarom dit boek zo belangrijk is voor een positieve setting of grondhouding ten aanzien van onze democratie, waarbij Daan Roovers Lippmann aanhaalt: ‘Dat nadenken over en aandacht besteden aan de kwaliteit van het publieke debat – hoe actueel is dit thema vandaag wel niet? – is cruciaal voor de vitaliteit van onze democratie. Dat is een politieke topprioriteit, of tenminste, dat zou het moeten zijn.’ Democratie is de staatsvorm waarin de macht gelegitimeerd wordt door de opvattingen van het volk, de publieke opinie. En Lippmann vraagt zich daarbij af, of we daaraan geen eisen ‘kunnen’, en mijns inziens ‘moeten’ stellen. Deze vraag opwerpen betekent ook hem beantwoorden: Natuurlijk moeten er eisen aan gesteld worden omdat anders populisten met de buit – vervlakking van de democratie tot emocratie! - vandoor gaan. Daan, ik heb van je boek genoten en ik hoop dat je boek ‘trending’ wordt!