De cirkel

Oud papier… The Circle Dave Eggers. Normaliter schrijf en/of lees ik nooit een review van een boek. Je schaft een boek aan in de hoop dat het aan je verwachtingen zal voldoen. Echter is er iets aan de hand met de The Circle van Dave eggers. Ik heb dit boek aangeschaft omdat het vierkoppig boekenpanel van DWDD dit boek verkoos tot boek van de maand. Zonder de smaak en deskundigheid van deze leden in twijfel te brengen gaat het er bij mij niet in dat dit boek om haar kwaliteit is verkozen, dit is mijn inziens echt onmogelijk! Of de nominatie voortkomt uit commercieel gewin voor de panelleden zullen we nooit weten, maar als dat het niet is geweest blijft de keuze om dit boek de verkiezen tot boek van de maand voor mij werkelijk een groot raadsel. Het thema leent zich voor een spannend en intrigerend boek, echter bereikt het boek deze status nooit, verre van zelfs! Het speculeren waar het met bedrijven als Google en Facebook naar toe zou kunnen gaan en hoe de nieuwste technologie ons leven gaat veranderen is er een waar je de fantasie totaal op zou kunnen loslaten. Echter zijn de speculaties die in het boek worden uitgewerkt zo simpel en fantasieloos dat eenieder, naar een avondje van Google-n en wat speurwerk in gerelateerde blogs, ze zo in de schoot geworpen kan krijgen. Dit wil niet zeggen dat hierdoor het boek per definitie slecht hoeft te zijn, maar helaas is de verhaallijn zo schrikbarend dun en zo verschrikkelijk kinderachtig dat je het per direct bij het boek oud papier wil gooien. Er word doelloos van de verhaallijn afgestapt om vervolgens deze uitstapjes na een paar half-zinnen te laten afsterven, personages worden als boekvulling aangedragen en gaan functieloos ten onder in het geheugen van de lezer. Wat je nog hoopt is een sterk slot, een laatste paar bladzijden om een totale fiasco te verkomen, maar helaas het afgerafeld slot maakt het fiasco geheel kompleet. Maar ook een slecht uitgediept onderwerp en een karig verhaal wil nog niet zeggen dat een boek waardeloos hoeft te zijn, het kan nog steeds met passie voor taal zijn geschreven. Er zijn legio boeken met een dun verhaallijntje maar die zijn zo mooi verteld dat het verhaal op zich ondergeschikt is. Helaas kan ik ook hier geen troostende woorden bieden. Ik kan het zelfs niet uitleggen! Op iedere pagina staan wel een aantal zinnen die je bijna moet nalezen omdat je niet kunt geloven dat het zo is opgeschreven, het lijkt wel of het allemaal zonder enige “schrijvers reflectie” is neer gekwakt. De gebruikte woordkeuzes doen je geloven dat de schrijver geen trek heeft gehad in het raadplegen van een synoniemenlijst of het woordenboek heeft. Wie het boek desondanks toch nog wil lezen (wat uiteraard ieders goed recht is) kan het bij mij op komen halen (zie marktplaats voor 0,-- ). Dit is dan ook de enige manier om het van het oud papier te redden. Ruud van Breugel

Het boek heeft me aan het denken gezet over de potentie van sociale techniek en dataverzameling en het gevaar ervan. Het boek bevat ook zeker een paar verslavende en boeiende passages, maar ik vind veel gebeurtenissen uiteindelijk doelloos. Dat komt door de ongeloofwaardige ontwikkeling van het hoofdpersonage, dat het uiteenvallen van de relaties met haar ouders en anderen klakkeloos accepteert. Die acceptatie bevalt me niet, maar is ook onderbelicht. Net als de slotfase: de spanningsopbouw die wel degelijk in het boek zit wordt niet beantwoord, waardoor ook de laatste reeks waarschuwingen aan het adres van het hoofdpersonage zinloze dood sterven. Er gebeurt uiteindelijk helemaal niets. Frustrerend.

De cirkel van Dave Eggers wordt vergelen met 1984 van George Orwell, een boek waar ik indertijd helemaal weg van was. En dus begon ik vol goede moed aan De Cirkel. Je zou kunnen zeggen dat het verplichte literatuur is voor iedereen die met e-commerce verbonden is. (En zijn we dat inmiddels niet allemaal? Ons koopgedrag wordt gemonitord om ons de volgende keer nog beter van dienst te zijn, bonuskaarten dienen om de volgende keer gerichte aanbiedingen te doen en de koelkast te vullen nog voordat hij goed en wel leeg kan raken, geen aankoop zonder alle persoonsgegevens in hebben gevuld et cetera et cetera.) Het boek heeft vaart, en is erg herkenbaar op veel punten, maar uiteindelijk wil het niet helemaal van de grond komen, Eggers wil geen mening geven. Maar door de in mijn ogen oppervlakkige hoofdpersoon, die amper vragen stelt bij wat haar overkomt, lijkt het alsof de wereld vrede heeft met het toenemende gebrek aan privacy. Misschien wil hij slechts de discussie aanwakkeren, zoals dat ook bij Orwell het geval was. En geeft hij daarmee al te kennen wat zijn standpunt is.

Dit is typisch zo'n boek waarvan je steeds hoopt dat het nog een keer echt wat wordt. De spanning wordt wel opgebouwd, maar helaas met de dynamiek van een vals plat. Als je de Amerikaanse normen van succes, geld en ambities voor lief neemt, is het thema: een wereld waarin social media voor volledige transparantie zorgt, aantrekkelijk. Dat maakt het boek tot een pageturner. Binnen het thema geeft de auteur een leuke schets van een dergelijke maatschappij. Helaas blijft het allemaal oppervlakkig. Er is steeds de dreiging van diepgaande intriges, maar uiteindelijk zet dat niet echt door. De personages zijn oppervlakkig. soms zelfs ongeloofwaardig uitgewerkt. De plot tenslotte is echt te erg voor woorden. Al met al is het met dit boek net als met social media. Het lijkt meer dan het is.

Wat een flutboek. Ik begon hier aan met hoge verwachtingen. Een aantal mensen raadde het aan, dus ik kon niet achter blijven. De belofte was mooi en voor mij persoonlijk erg interessant! Wat een deceptie. Een slecht geschreven boek met een plot dat je al wist na 3 pagina's gelezen te hebben. Het hoofdkarakter is frustrerend en vervelend. Er worden geen vragen gesteld, er wordt alleen een domme wereld geschetst. Het is 1984, maar dan met een grotere versie van Google in plaats van een overheid.

Na alle media-aandacht was ik erg nieuwsgierig naar dit boek. Wat een tegenvaller. De hoofdpersoon is een flat character, laat geen enkele ontwikkeling zien. Ik zou dit boek zeker niet aanraden.