De corporate tribe organisatielessen uit de antropologie

Er zijn van die boeken, waarbij je de neiging hebt om alles te laten om er mee aan de slag te gaan, zodra je het in huis of in handen hebt. Prachtig boek. Mooi lettertype, fraaie opmaak, prachtige foto’s. In 1 woord: Kwaliteit! En dan de inhoud. Uiteraard begon ik met het scannen van het boek. Een van de eerste prachtige voorbeelden van cultuur was “een foutmarge van 2%”. De schrijfsters (Als het 1 dame was had ik geschreven schrijfSTER) nemen je mee naar Japan en de wijze waarop ze daar omgaan met een foutmarge van 2%. Mooi! Het boek neemt je mee op een boeiende leerzame en inspirerende reis. Om te beginnen geeft het een kijkje in de keuken van antropologie. Interessant. Je zou je zo inschrijven…. In het voorwoord staan de volgende doelgroepen: Leiders, HR-Professionals, verandermanagers, consultants, trainers en coaches. Ik ben van mening dat deze doelgroep uitgebreid / aangepast moet worden (wellicht iets voor de vierde oplage). Om te beginnen zou ik het woord leiders graag willen varvangen door managers. Die kunnen met behulp van het boek leider worden. (“managers kijken naar de bottomline, leiders naar de horizon”). Verder vind ik het een must read voor MBO, HBO en WO studenten, lijnmanagers, bestuurders, toezichthouders en niet te vergeten ondernemers. Het boek sluit namelijk naadloos bij de huidige trends en ontwikkelingen. Het moet tegenwoordig gaan om MENSEN. Daarom vind ik dat de jury een goede keuze heeft gemaakt. In een bericht aan Danielle Braun schreef ik over de “Eredivisie van Leiderschapsboeken”. Damaris Matthijssen, die (net als Braun en Kramer) op het podium stond bij “Het Grootse Kennisfestival van Nederland” (26 mei 2016) was van mening dat er te weinig vrouwen op het podium stonden. Deze feedback leidde er toe dat ik even naar mijn boekenpagina keek. Dat was even schrikken. Van de 31 door mij gerecenseerde boeken die op de boeken pagina staan zijn er slechts 2 geschreven door een vrouw (Marga Hoek). Ik schreef eerder dat ik van mening was dat vrouwen niet alleen betere leiders zijn, maar ook betere schrijvers. Dat ging helaas niet over leiderschapsboeken, maar over detectives…..Het boek “De Corporate tribe” hoort inderdaad thuis in de eredivisie. De schrijfsters zouden wat mij betreft direct in het bestuur kunnen van de koepel van “Eredivisie van Leiderschapsboeken” kunnen plaatsnemen. In mijn boekenkast krijgt het een ereplaats naast de boeken van of over Covey, De Blot, Greenleaf, Hsieh, Semler, Kolind, Verheggen, George, Trompenaars en Goldsmith. Over mensen dus, niet over processen. NIEUW leiderschap en talentmanagement. En dat heeft de toekomst! U begrijpt het al. Van HARTE aanbevolen.! Koos Groenewoud 6 juni 2016

Japan, het land van Lean en kwaliteitscontroles. Een Amerikaans bedrijf bestelt bij een Japans bedrijf computerchips. In het contract wordt een foutenmarge van 2% afgesproken. Na de afgesproken periode worden de chips geleverd, een grote doos en een klein doosje. Net op het moment dat de opdrachtgever de dozen gaat openmaken, belt de Japanse leverancier. Wat hij met de 2% foute chips, in het kleine doosje, gaat doen? De Japanners hadden namelijk erg veel moeite gedaan om ze onklaar te maken....... Eén van de tientallen verhalen over andere culturen uit De Corporate Tribe, van Daniëlle Braun en Jitske Kramer, een boek dat mij vorig jaar zo imponeerde dat ik er een Samenvatting van schreef. De cultuur van de Japanners is: geen fouten, terwijl wij in het westen een fout-tolerantie hebben en het achteraf, met bijvoorbeeld garantieregelingen, met onze klanten regelen. Japanners zijn door het uitgangspunt van perfectionisme ook minder goed in innovatie, terwijl wij fouten maken wel oké vinden, maar van onze fouten willen leren en ons erdoor verbeteren. Bij samenwerking tussen twee bedrijven uit verschillende culturen is het dus verstandig dit soort cultuurverschillen helder te hebben en er zeker van te zijn dat de afspraken op dezelfde manier uitgelegd worden, zo stellen Daniëlle en Jitske. Dat is een supergoed advies, met name als je (zoals ik) voor een multinational werkt(e). Ik heb als auditor regelmatig met Japanners gewerkt en heb twee vergelijkbare ervaringen, een als beginnend assistent accountant en een, meer dan 20 jaar later, als internal auditor. Afwijkingen bespreken en laten corrigeren werkt in Japan echt anders dan hier in Nederland! De Corporate Tribe is gericht op (cultuur-)veranderprocessen in organisaties en elke soort verandering wordt gekoppeld aan een vergelijkbare situatie in een vreemde cultuur. Het vakgebied wat hier over gaat heet corporate antropologie en is de laatste jaren behoorlijk in opkomst. Dit boek is een mooie kennismaking hiermee! Bijzonder interessant vond ik ook de vergelijking tussen ons Nieuwe Werken en de nomaden: Het Nieuwe Werken heeft vele vormen, van af en toe thuiswerken, via kantoortuinen met flexplekken naar volledig kantoorloos, virtueel werken. Soms heeft dat negatieve effecten. Vergaderingen worden niet meer bijgewoond, de ziel is uit het bedrijf. Veel volken, zoals de Touaregs of de Inuits, worden door de seizoenen gedwongen nomadisch te leven. Toch zijn hun stammen heel hecht. Hoe doen ze dat? Door aangepaste statussymbolen, bijeenkomsten, leiderschap en ‘voorouderlijke’ verhalen. Statussymbolen zijn normaliter mooie huizen of grote kantoren maar bij nomaden eerder draagbare schatten (gouden tanden bij de Masai). Bij thuiswerkers kun je denken aan “virtuele” extraatjes zoals een prominente plek op het Intranet. Bij de nomaden zijn de bijeenkomsten heel belangrijk. Er worden huwelijken gesloten, er wordt recht gesproken, gezongen en gedanst. Bij het nieuwe werken zijn de bijeenkomsten vaak wegbezuinigd, en dat is niet handig. Nomaden hebben ook leiders, zoals stamhoofden. Het nieuwe werken vereist ook middelmanagement en mentoren. Bij de nomaden zijn de verhalen rond het kampvuur belangrijk, over de goden en de voorouders. In de corporate wereld is een missie en visie die wordt uitgedragen belangrijk. Het boek bestaat uit 3 delen: je leest in deel 1 een stukje over organisatiecultuur en het vakgebied corporate antropologie, in deel 2 hoe onze relaties worden gevormd en hoe dit leidt tot cultuur, en in deel 3 over cultuurtransities. Dit laatste is de kern van het boek, cultuurverandering, wat in 5 soorten verandering uiteenvalt: (i) cultuurcreatie: gezamenlijkheid creëren; (ii) culturele continuïteit: het goede bestendigen; (iii) culturele heroriëntatie: terug naar de bedoeling; (iv) culturele healing: genezen en gezond maken; (v) culturele transformatie: als het echt anders moet.

Dit boek is een must voor iedere leidinggevende. De inzichten uit de antropologie zijn goed te gebruiken op de jungle die bedrijf heet. Met veel humor en voorbeelden laten Jitske Kramer en Danielle Braun je met andere ogen naar je organisatie kijken.

Dit boek draait het management van huidige organisaties en ontwikkeling om naar het bekijken vanuit jarenlange ervaring. Niet vanuit bekende gebieden, maar toch ergens weer wel. In elk verhaal zie je een aanknopingspunt.Je blik wordt verruimd, veranderd, gedraaid,omgekeerd en tegelijkertijd bevestigd. De moeite waard.

Persoonlijk volg ik de opleiding bedrijfskunde en hierin wordt cultuur vaak als iets heel lastigs afgeschilderd. Dit boek geeft een heel goede aanvulling die ik alle bedrijfskundige en studenten kan aanraden. De bril die de antropologen opwerpen verrijkt je visie op organisaties enorm en door de verhalende schrijfwijze is het boek nog eens heel leuk en eenvoudig te lezen ook. Zeker een aanrader dus!

Mooi boek, inspirerende analogie met Afrikaanse stammen. Andere manier om naar organisatie cultuur te kijken.