De tweede vervreemding Het tijdperk van de wereldwijde samenwerking

Het boek van Michael Vlerick met de titel "De tweede vervreemding" bruist van optimisme. Het biedt een fascinerend verhaal van hoe onze soort Homo sapiens sapiens erin slaagde om zich los te maken van het leven in stamverbond om uieindelijk wereldburgers te worden. In tegenstelling tot wat denkers als Rutger Bregman en andere Rousseaunianen ons willen laten geloven, is dit proces van 'vervreemding' er niet een van corruptie, maar van vooruitgang in vergelijking met de ellendige natuurlijke staat. waarin onze voorouders leefden: een heel kleine wereld, vol ontberingen, honger, ziekte en bedreigingen door roofdieren en soortgenoten. Liefde, vriendschap en samenwerking bestonde, maar waren doorgaans beperkt tot stam- en familieleden. Sindsdien hebben we ons bevrijd van onze tribale ketenen waartoe evolutie ons veroordeelde. Vooral in de voorbije twee eeuwen hebben we op basis van de prachtige processen van handel, democratie en wetenschap enorme vooruitgang geboekt op het gebied van gezondheid, rijkdom en veiligheid, maar ook door onze morele cirkel uit te breiden. Vandaag de dag kan een ongeëvenaard aantal mensen een relatief veilig en bevredigend leven leiden in een wereldwijde gemeenschap. Er zijn dus inderdaad goede redenen om optimistisch te zijn. Meer nog, in plaats van te spreken over “vervreemding” kunnen we spreken over “bevrijding”. We hebben ons letterlijk bevrijd. Het opmerkelijke is dat we daartoe in staat waren door te vertrouwen op het cognitieve en gedragsrepertoire waarmee de evolutie ons heeft begiftigd. Wij hebben zelf de voorwaarden geschapen die toelaten onze "de betere engelen van onze natuur", zoals Steven Pinker ze noemt, te ontwikkelen . Onze natuurlijke gevoelens van empathie reiken over de hele wereld, we communiceren, handelen, werken samen en sluiten vrede en vrienden met mensen uit verre landen, we hebben technologieën ontwikkeld door onze vindingrijkheid, creativiteit en verbeeldingskracht, en samen redeneren we onze weg naar steeds betere resultaten. Denk aan het einde van de slavernij en slavenhandel, de universele verklaring van de mensenrechten, het einde van de apartheid in Zuid-Afrika, enzovoort. Voordat je denkt dat ik een naïeve optimist ben, realiseer ik me dat veel mensen nog steeds niet genieten van de voordelen van onze moderne tijd. Geweld, discriminatie, onrecht, ziekte, armoede en eenzaamheid maken nog steeds deel uit van te veel mensenlevens. Ook denk ik niet dat het proces van bevrijding in een gestaag en continu tempo plaatsvindt, zonder enige tegenslag. Er zijn helaas te veel gevallen, historisch en vandaag de dag, die illustreren dat mensen op zijn zachtst gezegd niet altijd naar het algemeen welzijn streven. We zijn bundels van strategieën die ons helpen het meeste voor onszelf uit interacties met anderen te halen. Soms loont het om samen te werken en vrede te sluiten, maar soms loont het om gewelddadig en egoïstisch te zijn. Het blijft een voortdurende strijd om de juiste omstandigheden te creëren waarin we steeds meer vervreemd kunnen raken van de donkere kant van onze natuur. Daarom moeten we niet op onze lauweren rusten, maar hard blijven werken aan een betere wereld, niet voor sommigen, maar voor ons allemaal. Het boek van Michael Vlerick biedt enkele zeer interessante aanbevelingen over hoe we een echte globale gemeenschap kunnen creëren. In tijden van klimaatverandering, pandemieën en andere mondiale uitdagingen is er nood aan zo'n gemeenschap, of Globalia, zoals Michael het noemt. Als je wilt weten hoe we daar kunnen komen, lees dan dit boek!

Op heel didactische, en tevens ludieke en lichtvoetige wijze worden Mens en Maatschappij haarfijn ontleed. Op de achtergrond van een steeds versnellend veranderende wereld biedt Vlerick’s relaas inzicht en geeft het houvast, alsook een concreet ‘battle plan’ om van huidige uitdagingen opportuniteiten te maken. Een lichtpunt van optimisme. Een snoep van een boek.

Heldere en kritische uiteenzetting van een actueel onderwerp. Ontspannend en stemt toch tot nadenken. Erg genoten!

Een boek die inzicht geeft over de huidige problemen van de mens en hoe ze tot stand zijn gekomen door "ons mens zijn", terwijl het ook oplossingen bied voor de hedendaagse politieke en economische problematieken. Indien "Sapiens" het verleden van de mens schets en "Homo Deus" de toekomst, dan bouwt dit boek verder op wat we weten over "Sapiens" en past dit toe op ons huidige samenleving. Een aanrader!

Een boek dat de geschiedenis van het menselijk samenleven enorm treffend toelicht. Wie wil begrijpen waarom wij als jagers verzamelaars enorm goed in kleine groepen samenwerken maar niet aangepast zijn om te coöpereren op wereldvlak en hoe we hieraan kunnen verhelpen moet dit lezen. Dit boek is doorspekt van interessante weetjes en helpt ons onze diep gewortelde menselijke natuur beter te verstaan.

Het boek begon als een vrijgelijde naar wat zou kunnen, zonder de pretentie exhaustief de wereld te bevatten. En effectief zoekend naar wat kan en zou kunnen maar hopend naar wat zou moeten. Ik houd van het open zoeken naar meer en openheid maar het engagement naar meer blijft aanwezig. Het boek druipt van nieuwsgierigheid en dat op zich is wonderbaarlijk en stichtend. Voor ieder die zoekt naar waarheid.