Ethica

Ebook

vertaald, ingeleid, toegelicht en samengevat door Maarten van Buuren

Deze review betreft de e-book editie die beschikbaar was ten tijde van deze review en gaat niet over de inhoud van het boek, maar over een technisch aspect van het e-book. Spinoza’s Ethica is een moeilijke tekst, die dan ook voorzien is van een groot aantal verklarende noten. Echter, de aanduidingen van de noten zijn niet klikbaar, dus ben je genoodzaakt te gaan bladeren naar het einde van elk hoofdstuk waar alle noten pagina’s lang bij elkaar staan. Dit is in een e-book uiterst onpraktisch en bemoeilijkt het lezen en begrip van de tekst nodeloos.Tevens kwam ik hier pas achter na aanschaf van het product, asngezien de preview enkel toegang geeft tot de inleiding van de vertaler, die geen voetnoten bevat. Ik hoop dat dit snel gecorrigeerd gaat worden en dat het mogelijk zal zijn om die editie zonder hernieuwde aanschafkosten aangeboden te krijgen.

Dit boek is een herdruk van de Nederlandse vertaling van Nico van Suchtelen. De herdruk is uitgegeven door de Wereldbibliotheek. De uitgave biedt ook de korte inleiding van Guido van Suchtelen uit 1978. Aangezien het om een betaalbare herdruk gaat, is het zeer aan te bevelen voor iedereen met belangstelling voor het denken van Spinoza. Zeker als men het Latijn niet machtig is, de taal waarin het werk geschreven was.

Ethica is een opvallend boek. Ik zou de inhoud spiritueel willen noemen, hoewel anderen het wellicht filosofisch zouden vinden. Spinoza heeft in dit boek zijn gedachten over God en over de verhouding tussen God en de mens weergegeven en hij heeft daarbij niet willen kiezen voor een benadering vanuit de mens. De mens is immers behept met mensenverstand en mensengevoel en dat vindt Spinoza nu juist de reden waarom de benadering vanuit de mens, die maar een onderdeeltje is van de hele Schepping, niet een objectieve weergave van het Godsbegrip kan opleveren. Voor vragen over God en over de relatie tussen God en de mens is de mens meestal geneigd zichzelf als vertrekpunt te nemen en daarmee is er dus geen sprake van een objectieve aanpak. Hij kiest daarom voor een door wiskundige zekerheden bepaald bewijs van het Godsbestaan en de relatie met de mens. De wiskunde is immers, zo stelt hij, universeel en staat los van de mens en zijn gedachten en gevoelens. Hij doet dit zeer overtuigend en als je zelf wiskundige bent zou je er misschien enthousiast over worden. Het boek is een doorlopende opsomming van definities en stellingen. Voor elke stelling voert hij het bewijs voor juistheid aan. In zichzelf lijkt het daarom een sluitend geheel. Wat mij echter niet loslaat is zijn uitgangspunt van de wiskundige benadering, want ook dan blijft dit een menselijke benadering, hoe universeel de wiskunde ook mag zijn. Want wie garandeert dat de wiskunde onfeilbaar is als we het over God hebben?

Dit bekende werk van Spinoza is enkel interessant voor geïnteresseerden en mensen die het voor hun beroep / studie moeten lezen. Een deel van het verhaal leest goed weg maar zeker het eerste gedeelte met vele definities en terug verwijzingen naar voorgaande definities is lastig te volgen als je tussendoor geen aantekening maak. Ook al is het een klassieker het is lastig continu je aandacht er bij te houden

De tweedehands uitgave (1979) is al wat ouder maar juist misschien daardoor van een mooie degelijke kwaliteit. Linnen(lijkt althans) hardcover met goudopdruk, en stevig zacht papieren bladzijden. De omslag is vertoond gebruikssporen maar is niet gescheurd, Gewoon passend en voor het soort boek een heel mooi tijdloos exemplaar. Wou het gewoon hebben omdat ik in filosofie ben geinteresseerd en dit een van de hoofdwerken daarin is, maar het is wel een uitdaging om het te kunnen volgen wat er geschreven staat.....

Spinoza schreef dit boek op een minder toegankelijke manier, niettegenstaande is het de moeite waard het door te nemen voor diegene die interesse heeft in filosofie.