Gratis verzending vanaf 20 euro, gratis retourneren, bezorging waar en wanneer je wilt met   artikelen*

De avond is ongemak

DWDD boek van de maand - februari 2018

Uitgever: Atlas Contact, Uitgeverij

  • Nederlandstalig
  • Paperback
  • 9789025444112
  • januari 2018
  • 272 pagina's
Alle productspecificaties

Marieke Lucas Rijneveld

Marieke Lucas Rijneveld (1991) geldt als een van de grootste talenten van de Nederlandse letteren. In 2015 debuteerde ze met de meermaals herdrukte dichtbundel Kalfsvlies, die werd bekroond met de C. Buddingh’ Prijs voor het beste poëziedebuut. In de Volkskrant werd ze vervolgens uitgeroepen tot literair talent van het jaar. Haar indrukwekkende voordracht was veelvuldig te horen op literaire podia als Crossing Border, De Jonge Schrijversavond en de Nacht van de Poëzie, en haar gedichten en verhalen verschenen in een groot aantal literaire tijdschriften, waaronder Hollands Maandblad, VPRO Gids en De Revisor. Rijneveld groeide op in een gereformeerd boerengezin in Noord-Brabant en woont tegenwoordig in Utrecht, de stad die haar in 2015 het C.C.S. Cronestipendium toekende. Naast haar bestaan als schrijver werkt ze op een melkveebedrijf. Op bol.com vind je alle boeken van Marieke Lucas Rijneveld, waaronder het nieuwste boek van Marieke Lucas Rijneveld.

Samenvatting

"De avond is ongemak' van Marieke Lucas Rijneveld is het schrijnende verhaal van een gereformeerd boerengezin dat wordt getroffen door de dood van een kind. Door de ogen van Jas, die zich ophoudt in het niemandsland tussen kindertijd en volwassenheid, zien we hoe de familieleden elk op hun eigen manier omgaan met het verlies. Vader en moeder zijn volledig verlamd door verdriet en zien niet hoe Jas en haar zusje Hanna en haar broer Obbe ondertussen langzaam ontsporen.
Het is een verbluffend romandebuut dat is doortrokken van seksualiteit, geloof en de smerigheid van het bestaan.
Marieke Lucas Rijneveld geldt als een van de grootste nieuwe talenten van de Nederlandse letteren. In 2015 debuteerde ze met de meermaals herdrukte dichtbundel "Kalfsvlies', die werd bekroond met de C. Buddingh'-prijs voor het beste poëziedebuut.

Recensie(s)

Twee dagen voor kerst waagt Matthies een poging om via het ijs naar "de overkant' te schaatsen. Hij zakt door het ijs en sterft. De ouders zwijgen over de dood van hun zoon. Moeder stopt met eten, vader leest niet langer voor. De naamloze tienjarige ik-figuur doet haar jas niet meer uit, zelfs als het hoogzomer wordt. Bij haar broer Obbe en zus Hanna zoekt ze tevergeefs op extreme manieren troost. Wanneer de MKZ-crisis toeslaat, wordt de sfeer in het zwaar gereformeerde gezin nog beklemmender. De overkant blijft voor Jas het symbool voor de ontsnapping aan het knellende bestaan. Ze doorloopt de diverse stadia van de rouw: ontkenning, boosheid, marchanderen, verdriet en depressie en aanvaarding. De auteur (1991) is schatplichtig aan Jan Wolkers door bloemrijk taalgebruik, motto, thema van de overleden broer en rol seksualiteit. Een ontwikkelingsroman in drie delen: dood Matthies, langzaam uiteenvallen van het gezin en onontkoombaar einde. Overvloedige herhaling van (Bijbelse) motieven en thema's en overdaad aan beeldende metaforen scheppen afstand, wat inleving in de personages in de weg kan staan.

C. la Roi

Lees de eerste pagina's

Reviews De avond is ongemak

  • Meeslepend verhaal (29)
  • Goede verhaallijn (23)
  • Fantasierijk (13)
  • Goede kwaliteit (12)
  • Voordelige koop (6)
  • Spannend (4)
  • Ingewikkeld verhaal (2)
  • Kwetsbaar (2)
  • beklemmend (1)
  • eigenlijk alleen maar somber (1)
  • haast niet realistisch (1)
  • te druk (1)
Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten
Schrijf een review
  • Rauw drama

    Een streng religieus boerengezin eind jaren negentig, begin tweeduizend. Tijdens de winter gaat de oudste zoon schaatsen en hij komt niet meer terug, in een wak geschaatst en verdronken. Het zal een kantelpunt zijn in de onderlinge relaties. Vader en moeder tonen geen enkele intimiteit meer, de oudste dochter doet haar jas niet meer uit en ontdekt op hetzelfde moment haar seksualiteit. Aangezien ze bij niemand terecht kan doet ze vreemde dingen. Wanneer de dieren dan ook nog eens geruimd moeten worden, weet de vader helemaal niet meer van welk hout pijlen maken.

    Bij moment heb ik moeten lachen met dit boek, maar over het algemeen is het veel kommer en kwel. Het einde kwam toch wat abrupt bij mij binnen.
    Dit boek is een behoorlijke hype geweest en ik had er eigenlijk iets meer van verwacht.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Te veel zijpaadjes
    • talent
    • te druk

    Ik lees bijna altijd een boek uit, maar dit keer lukte het echt niet. Het leest vermoeiend, steeds te veel woorden en zijpaadjes. Ik werd er onrustig van. Zij heeft absoluut talent, maar ik zou zeggen "less is more".

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • Beklemmend mooi
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal

    Wat een veelbelovend en heftig debuut is dit – ik moest er na afloop echt van bijkomen. Associatief, beeldend, en vooral heel erg beklemmend.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • de meest pijnlijke jeugdherinneringen prachtig onderkoeld beschreven

    Prachtig boek, met prachtig onderkoelde taal worden pijnlijke dingen beschreven...

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Goed
    • Voordelige koop

    Wat ik goed vind aan dit artikel: voordelige koop.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Crimineel goed...
    • Goede kwaliteit
    • Voordelige koop

    fris en fruitig geschreven . Prima debuut het lezen meer dan waard.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Blij dat ik het uit heb
    • Saai

    Geschreven bij De avond is ongemak

    Wat een taal.
    Wat een mooie taal.
    Knap geschreven.
    Maar het verhaal.... wat een geneuzel.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Verschrikkelijk

    Dit boek heb ik uiteindelijk verscheurd en weg gegooid. Afschuwelijk boek dat ik niet in de kast wil hebben staan. Komt veel dierenmishandeling in voor.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 3 Ongepaste review?
  • Fijn leesvoer

    Leest fijn en is goed geschreven. Verhaal is boeiend.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Kruipt in je hoofd en onder je huid.
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    Erg goed boek, op elke bladzijde staat wel iets wonderlijks geschreven (hóe kun je dit bedenken en wat voor bizarre fantasie heeft deze schrijfster). Ik had zo te doen met Jas, ik wou zo graag dat ze gezien werd.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Beklemmend mooi
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    In ‘De avond is ongemak’ maak je kennis met een gezin dat hun oudste zoon/broer verloor: Matthies gaat schaatsen, Jas mag niet mee, Matthies zakt tijdens het schaatsen door het ijs en daarmee ontvouwd zich langzaam aan het verhaal. Als dan ook nog MKZ uitbreekt op de boerderij is het einde zoek.

    Jas is 10 jaar oud als het boek begint en er wordt niet gesproken in huis over het verdriet dat er heerst sinds Matthies overleed. Het lijkt alsof het dagelijks leven de overhand weer krijgt, maar niets is minder waar, alle leden van dit gezin drijven een andere kant op; vader denkt aan vertrekken, moeder stopt met eten, Jas draagt dag en nacht haar rode jas, Hanna draagt een koffertje met zich mee en Obbe sleurt een ongekende seksuele (ont)lading achter zich aan; ongemak is aanwezig en wel in overvloed.

    Ik vind Rijneveld beeldend schrijven, ik zag de boerderij en zijn bewoners voor mij: Jas in haar eeuwig dragende rode jas, de padden in de emmer, konijn Dieuwertje, de Diakenen en vooral de overkant. Enerzijds geeft Rijneveld je veel details, anderzijds laat zij dingen onbenoemd, ik vind dit zelf prettig, ze geeft mij de ruimte. Ik voel tijdens het lezen dat de auteur mij behoorlijk stuurt in dit boek, tot aan de rand én er overheen, en ondanks dat ik dit niet altijd kan waarderen in een boek, begrijp ik waarom zij dit deed, wie nooit een familielid die zo nabij staat heeft verloren, heeft deze ‘over de rand’ ervaring nodig in dit boek om te beseffen wat zo een groot verlies met een gezin doet. Het verdriet en de ontredderdheid van Jas raakte mij enorm, soms moest ik het boek even wegleggen en op adem komen, het is zo goed omschreven!

    Jas is in mijn ogen een normaal onderzoekend kind, ze denkt heel veel en diep na, trekt conclusies die zij met niemand deelt en wat het meest opvalt is dat zij bang is, doodsbang. Op school hoort ze bij de “sukkels” omdat zij geen discman heeft maar zij spaart hier wel ijverig voor (de sukkels zijn als dropstaafjes in een zak Engelse drop, iedereen laat ze links liggen, zegt Jas hierover). In het gezin heeft zij geen duidelijke rol al zorgt zij zo goed mogelijk voor haar jongere zusje Hanna.

    Op school vertelt juf over de Tweede Wereldoorlog en Jas concludeert hierna dat er bij hen thuis ook Joden zitten ondergedoken in hun kelderkast. Moeder draagt immers wekelijks volle boodschappentassen de kelder in en daarbij heeft de juf gezegd dat je je wel moet inleven, dat doet Jas dus netjes. Een gesprek met haar moeder had dit simpelweg opgelost, maar ja, er wordt niet gesproken in dit gezin, er is geen ruimte voor samen zijn. Jas vraagt het uiteindelijk wel aan haar moeder hoe het in de kelder gaat en als moeder daar ontwijkend op antwoord concludeert Jas dat haar moeder natuurlijk haar uitvalsbasis niet prijs gaat geven. Hoe benauwend moet dit zijn voor een kind? Ze vraagt later nog eens iets aan haar vader en als beloning krijgt zij alles behalve een antwoord.

    Er zijn nogal wat dingen onaf in het boek: op de keukenlamp zit nog steeds geen lampekap, er hangt op zolder een touw met een lus (waar wacht het op vraag ik mij af?), het leven van Matthies was nog niet af, de padden niet en ga zo maar door. Ik kwam er niet echt achter welk geloof het gezin naleefde, ik dacht gereformeerd maar de kerstboom en de Diakenen bracht mij in verwarring (ik geef toe dat ik niet veel van religies af weet)? Enne die padden, die zijn duidelijk een metafoor voor…. ja, dat verklap ik niet, lees zelf maar en ontdek!
    Mijn eindconclusie over dit boek: in al zijn heftigheid vind ik het boek zo ontzettend mooi, ik kan haast niet geloven dat dit nog maar het roman debuut van Marieke Lucas Rijneveld is. Haar manier van schrijven intrigeert mij, ze zet mij -de lezer- aan het werk en ik onderzoek elk woord en pluis het boek uit totdat het bijna letterlijk uiteen valt. (Sandraleest)

    Vond je dit een nuttige review?
    3 1 Ongepaste review?
  • Weinig op aan te merken
    • Goede kwaliteit
    • Kwetsbaar

    Zeer interessant voor mensen die dit milieu kennen.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • miskoop

    Het boek is weliswaar goed geschreven, maar de plot van het verhaal is naar, triest en onwaarschijnlijk.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • mooie en originele associaties
    • Goede kwaliteit

    Wat een mooie en originele associaties maakt deze jonge schrijfster!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • klont maxim februari
    • Goede kwaliteit
    • Voordelige koop
    • duurzaam

    leest prettig actueel vernieuwend

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Zeker
    • Meeslepend verhaal

    Een aangrijpend verhaal over een getraumatiseerd meisje.
    Deze jonge vrouw heeft een geweldig talent , ik hoop dat ze door gaat met schrijven.

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • goed geschreven, verhalend.
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    ik lees net een review dat het op een ander boek lijkt, ik zal dit boek ook gaan lezen. Ik vond het een goed verhaal en vooral goed geschreven. Pluimpje aan de schrijfster!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Reformatorisch boerengezin in rouw
    • interessant onderwerp (rouw en geloof)
    • haast niet realistisch

    Bijzonder verhaal over een reformatorisch boerengezin in rouw. Iedereen beleeft de rouw anders, maar bij de hoofdpersoon uit zich dit in een haast psychiatrisch beeld. Haar gedachtengang vond ik gaandeweg het boek steeds minder goed te volgen: ik vond dit inderdaad geen rouw meer, maar psychiatrie. Hele bizarre gedachten en gedrag voor een (uiteindelijk) 12-jarige. Natuurlijk is het een treurige situatie waarin ze opgroeit, maar er lijkt meer aan de hand te zijn dan alleen verstoorde rouw.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Beklijvend, maar geen origineel verhaal

    Het is beklijvend geschreven, maar het verhaal lijkt een kopie van "Het Smelt" van Lize Spit. Dat geeft een raar gevoel, bij mij althans.

    Vond je dit een nuttige review?
    2 0 Ongepaste review?
  • Zeer goed
    • Goede kwaliteit

    Goede kwaliteit, dat is wat ik er goed aan vind.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 1 Ongepaste review?
  • Grandioos geschreven

    Wat een prachtig geschreven verhaal dat je grijpt!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Zéér de moeite waard

    Ontzettend goed geschreven, je wordt meegezogen in het heftige verhaal.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • De moeite waard
    • Voordelige koop

    Prachtig boek!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Het leven is een wankel evenwicht
    • Goede kwaliteit
    • Voordelige koop
    • Kwetsbaar

    Zo kun je weten dat geluk heel dun is.
    Als kind maar ook als volwassene kun je
    In situaties komen die je niet wilt maar onomkoopbaar is kennelijk.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Overdonderend goed
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    Eens in de 10 jaar komt een soortgelijk boek uit. Een parel. Hoe kan een zo jong meisje zo betoverend goed schrijven? Rauw, eerlijk maar proza. Een aanwinst in de nederlandse literatuur, Marieke Rijneveld.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • intrigerend
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • Ingewikkeld verhaal

    Voor een vrouw van 26 jaar ontzettend knap geschreven. Het verhaal spookt echt rond in je hoofd!
    Vorige week liet ik 's avonds de hond uit en zag ik padden de weg oversteken waardoor ik direct aan het hoofdstuk over de paddentrek moest denken.
    Gewoon lezen dit boek!!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Poëzie verpakt als proza
    • Meeslepend verhaal

    De avond is ongemak (Marieke Lucas Rijneveld): poëzie verpakt als proza
    Een streng gereformeerd boerengezin vader, moeder, dochter (hoofdpersoon, plm. 10 jaar oud, naam: Jas) en twee zoons. De oudste zoon Mathies verdrinkt tijdens het schaatsen. Door dit verlies sluiten de ouders zichzelf op in hun eigen werelden en kunnen het gezin niet bij elkaar houden; de kinderen proberen hun plaats te vinden. De grote kracht van dit verhaal is zijn taal: eigenlijk is het poëzie, geen proza, zeer dicht op de huid van Jas geschreven. Het gemis aan verbinding is het centrale thema. Echter, het is zeker geen ‘echte’ autobiografie van Rijneveld zelf - er zijn te veel feitelijke onwaarschijnlijkheden (je kunt je poep geen weken ophouden, je jas altijd aanhouden of ongestraft een punaise door je navel boren en er dan tijden mee rondlopen). Het verhaal is de poëtische verbeelding van wat er zich in het hoofd van Jas afspeelt, en op deze manier is het heel erg ‘waar’, zoals een gevoel of een geloof waar is zonder dat het hoeft te ‘kloppen’.
    In de gereformeerde thematiek lijkt ze op Franca Treur, Maarten ’t Hart en Jan Siebelink; echter het verlies aan verbinding is het dominante thema, niet het geloof zelf. In De avond is ongemak wordt de dood bezworen door dwanghandelingen en door wreedheden tegenover elkaar of tegenover dieren. Hierin lijkt het op dat vroege meesterwerk van Gerard Reve: Werther Nieland. Rijneveld noemt Jan Wolkers als haar grote voorbeeld – dat klopt wel, denk aan Terug naar Oegstgeest maar zij is poëtischer; in feite lijkt Rijneveld meer op de vroege Hugo Claus, in het bijzonder De Metsiers: boers, wreed, poëtisch en met en even harde knal als einde. Hoewel deze verwantschappen duidelijk aanwezig zijn is De avond is ongemak een uniek boek dat vooral op zichzelf lijkt. Ondanks het vele onheil, vond ik het een warm, hoop- en liefdevol boek: hoe Jas ondanks alles doorgaat, en als je het einde als metafoor opvat, toch haar broer weer terugvindt.
    Lees dit boek en huiver.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Rauw en rouw
    • orgineel vertel perspectief
    • eigenlijk alleen maar somber

    Ze weet een bijzondere sfeer in het boek te scheppen. Vanuit een kind beleving , wat me erg aantrok. Het stuk over de MKZ koeien moest ik overslaan:zo heftig. Het einde vond ik rauw/ prachtig .
    Maar een boek dat zoveel triestheid heeft is niet prettig uiteindeljjk

    Vond je dit een nuttige review?
    0 1 Ongepaste review?
  • Geniaal
    • Goede kwaliteit

    Een briljant debuut!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 1 Ongepaste review?
  • Dit boek moet je lezen!
    • Goede kwaliteit
    • Voordelige koop
    • duurzaam

    Heel erg goed boek van een jonge debutant!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 2 Ongepaste review?
  • Al weer een mooi book snel in huis
    • Goede kwaliteit

    Men was zeer ingenomen met dit kado

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Totaal onvermogen
    • Goede kwaliteit

    Buitengewoon knap geschreven, en dat voor zo'n jong iemand.
    De smerigheid, de perversheid,het drukkende van het geloof, het is er allemaal. Het is schokkend zoals de kinderen aan hun lot worden overgelaten. Natuurlijk is er het grote verdriet van de verdronken zoon, maar de ouders laten het wel erg afweten naar de andere kinderen toe. Dit gedrag heeft God niet gewild.
    Schokkend

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • lezen!!!
    • Goede kwaliteit

    beklemmend boek

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Wat een ellende

    Wat een ellendig verhaal, hoe verzin je het...... Natuurlijk, er zitten ook mooie zinnen tussen en mooi beschreven gevoelens, maar verder is het verhaal over dit dysfunctionerende gezin, na de dood van de zoon, bijna ongeloofwaardig. En het einde is helemaal vreselijk, ik kon er niet meer van slapen.
    Waarom willen we zoiets lezen, er is al genoeg ellende op de wereld. Nee, dit boek kan ik echt niet aanraden.

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • Verdriet op het platteland
    • Goede kwaliteit

    Een boek boordevol prachtige metaforen

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Goed maar vreselijk

    Geen genoegen om te lezen, haren vliegen overeind; is dan wel goed geschreven, maar
    wat moeten we met al deze opgesomde ellende? Zo verdwijnt plezier in het lezen.

    Vond je dit een nuttige review?
    2 2 Ongepaste review?
  • Mooi

    Aangrijpend boek. Mooi debut.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Prachtig en uniek debuut

    Deze recensie is eerst verschenen op mijn blog, suusleest.com.

    Matthies doet met een paar vrienden mee met de poldertoer, een schaatswedstrijd van 30 kilometer op natuurijs. Zijn zusje Jas smeekt om met hem mee te mogen – ze heeft immers hard getraind, maar haar ouders vinden haar nog te jong. ‘Ik ben voor de schemering thuis’, roept Matthies ter afscheid naar zijn moeder. Maar wanneer het donker is, is hij nog niet thuis. Matthies zal nooit meer thuiskomen, want bij het schaatsen is hij door het ijs gezakt, onder de laag ijs terechtgekomen en pas minuten later eruit gehaald – te laat.
    De avond is ongemak beschrijft hoe deze tragedie de familie in haar greep houdt. We volgen het jongere zusje Jas, maar door haar ogen zien we ook hoe de moeder van het gezin langzaam breekt en de vader zich juist sterk probeert te houden door zijn hart en ziel in zijn boerderij te stoppen. Omdat de ouders zo met zichzelf bezig zijn, zijn de drie overgebleven kinderen, ‘de drie musketiers’, op zichzelf en elkaar aangewezen.
    Marieke Lucas Rijneveld weet hoe schrijven moet. Ze begeleidt haar pen perfect, schrijft zo de mooiste, poëtische zinnen en creëert op deze manier een intiem verhaal over verlies, verdriet en rouwverwerking. Het is ontzettend knap hoe zij een deels persoonlijke ervaring weet om te zetten in een verhaal met verschillende personages die allemaal anders reageren op hun situatie, en deze allemaal met zo veel detail, empathie en respect weet neer te zetten.
    Rijneveld geeft aan geïnspireerd te zijn door Jan Wolkers en dit is duidelijk te herkennen in de thema’s en soms ook de manier van schrijven. Net zoals Wolkers schroomt zij niet om zo nu en dan ontzettend beeldend over seks, dood of poep te schrijven. Met het perspectief van een twaalfjarig kind, maakt dit de roman soms ontzettend ongemakkelijk. Hoewel de momenten achteraf kloppen, stokten deze zo nu en dan het leesmomentum en voelden ze tijdens het lezen af en toe overbodig. Eerlijk is eerlijk – dit zal eerder aan mijn preutsheid liggen dan aan de roman. Laat dit je dus vooral niet weerhouden van het lezen van dit literaire wonder, maar wees gewaarschuwd 
    Dit prachtige debuut van Marieke Lucas Rijneveld belooft veel voor de toekomst. Zoals velen al gezegd hebben, met haar is Nederland een grote schrijver rijker. Laat het dus niet aan je voorbij gaan en lees deze parel en laat je veroveren.

    Vond je dit een nuttige review?
    6 2 Ongepaste review?
  • die hakte erin, ongelooflijk goed debuut
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • ontroerend
    • prachtig!
    Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten

    Het is en gewone dag bij een gewoon boerengezin. Het ik-figuur (Jas) is en meisje van 10 dat baalt dat ze te jong is om me te doen met het schaatsen. Haar grote broer Matthies wel. Matthies verongelukt echter tijdens het schaatsen en vanaf dat moment is alles anders. Zo treffend als Marieke dat schrijft in de eerste zin van het boek.

    “Ik was tien jaar en deed mijn jas niet meer uit.”

    Op dezelfde wijze kom je verder in het boek bijna dichterlijke of beeldende beschrijvingen tegen van alledaagse gebeurtenissen. Deze zijn beschreven door de ogen van en kind maar verwoord als en volwassene. Voor het hele gezin dat in shock is en eigenlijk stil wil blijven staan. Maar de wereld en het boerenwerk gaat door. De kinderen nemen ouders in bescherming, het voelt alsof ze op hun tenen lopen. De dood van hun broer gaat dagelijks met hun mee. Ze zijn ook bang om nu hun ouders te verliezen, “jas” ziet hoe moeder magerder wordt en vader stiller. Deze mensen halen kracht en structuur uit hun geloof, de mensen om hen heen kijken naar hun om. Toch geeft het geloof ook veel beperkingen en voelt het voor de hoofdpersonen als benauwend, heel dubbel. Alles waar ze voor staan wordt op de proef gesteld. En het blijft niet bij het gezin alleen. MKZ komt om de hoek kijken en de veestapel moet geruimd. Het verhaal wordt op een bijzondere manier afgesloten en diep onder de indruk van dit boek ben ik er lang na het lezen nog mee bezig, het heeft me geraakt.

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • Een rouwproces
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    Een paar dagen voor Kerst, de kerstboom is opgezet en opgetuigd, gaat Matthies, de oudste van een boerengezin van zes, schaatsen. Zijn zusje vraagt of ze met hem mee mag, ze heeft al dagenlang geoefend in de boerderij en denkt dat ze het nu wel goed kan. Maar ze mag niet mee, ‘omdat we naar de overkant gaan’. Dat klinkt wel heel spannend en daar zou ze ook graag naar toe gaan. Hij belooft dat hij haar mee zal nemen als ze groter is. ‘In de deuropening draaide hij zich nog eenmaal om en zwaaide naar me, de scène die ik later in mijn hoofd steeds zou afspelen, tot zijn arm niet meer omhoogging en ik begon te twijfelen of we echt wel afscheid hadden genomen.’ Het blijkt een afscheid voor altijd te zijn geweest, want Matthies rijdt tijdens de schaatstoer in een wak. Vanaf die dag, verschuilt het zusje zich in haar rode jas en wordt vanaf dan aangesproken met de naam Jas. Ze kan alleen nog maar ademen en leven met haar jas aan. Ze denkt dat ze zelf schuldig is aan het verdwijnen van haar broer. Omdat ze bang was dat haar vader haar konijn Dieuwertje als kerstmaal op tafel zou zetten, heeft ze aan God gevraagd ‘of hij toch niet alsjeblieft in plaats daarvan broer Matthies kon nemen.’ Als haar broer nog thuis in de kist ligt opgebaard gaat ze ’s nachts kijken of hij toch wel echt dood is, misschien lag er nu toch haar konijn…
    Het gezin is streng gereformeerd en er mag nadien niet meer over de broer, die er niet meer is gesproken worden. Dit maakt het hele gezin langzaam kapot, hoe kun je rouwen zonder over de verloren persoon te kunnen spreken? Zoals wanneer Jas haar vader en broer Obbe helpt met hooien en als ze even pauze houden zegt: Matthies kon twee hooipakken tegelijk optillen, hij stak ze zo op de hooivork… Meteen betrekt het gezicht van vader: Over de doden praten we niet, die gedenken we. We kunnen toch ook hardop gedenken? Dit mag ook niet gezegd worden, dat is God verzoeken, en maakt vader woedend.
    Vader en moeder raken elkaar niet meer aan en maken elkaar alleen verwijten. Moeder eet bijna niet meer, zegt dat ze dood wil, vader rookt als een ketter en drinkt vaak teveel. Jas voelt zich door alles en iedereen onbegrepen, hoezeer ze ook probeert om toch weer het gevoel van vroeger terug te krijgen en vast te houden. Haar ontlasting wil ze ook binnen houden, wat lijdt tot hevige buikpijnen en haar vader behandelt haar hiervoor net als z’n koeien: op de bank met gespreide billen en met z’n vinger dotten groene zeep naar binnen duwend. Dit herhaalt hij vele malen, maar helpt niet. Tot hij op zoek naar een oplossing voor het poepprobleem een zin in de Bijbel vindt, nl. in Deutronomium: U moet bij uw uitrusting ook een schepje hebben en het moet zó zijn dat u daarmee een gat graaft wanneer u buiten het kamp gaat zitten… Lijkt hem ook niets. Maar Jas denkt: daar bedoelde God vast 'buiten het erf' mee en uiteindelijk lukt het haar dan ook, nadat ze met een schepje een kuil heeft gegraven, een hoopje enorm stinkende keutels te produceren en die ze dan weer keurig met aarde bedekt. Dat voelde even goed.
    Maar ze vervreemdt steeds meer van alles en iedereen, ze heeft eigenlijk alleen twee padden die ze gevangen houdt in een emmer onder haar bureau, waar ze tegen kan praten. Ze zou graag willen dat ze gaan paren, dan komt ’t met vader en moeder misschien ook weer goed. Door diverse rituelen, erotische spelletjes, ook met haar zusje, het martelen van dieren, vaak opgedrongen door haar broer, die behoorlijk sadistisch is, probeert ze dichterbij Matthies te komen. Ze droomt van ‘de overkant’, waar het echte leven te vinden zal zijn. Er wordt over haar gepraat op het schoolplein, in het dorp, in de kerk, zeker ook vanwege haar jas. Die jas moet uit, zegt vader, morgen ga ik het doen…
    Dit alles is in een prachtige beeldende taal geschreven, je voelt, ruikt, proeft de dingen die de schrijfster oproept in haar roman, ook al is het vaak behoorlijk gruwelijk. Maar iedereen wil ik aanraden, lezen dit boek!

    Vond je dit een nuttige review?
    1 1 Ongepaste review?
  • Een nieuwe ster aan het firmament
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • prachtig beeldend taalgebruik

    Dit lijkt in de verste verte niet op een romandebuut maar zou zo uit de pen van een uitstekende, gearriveerde auteur kunnen voortvloeien. Ontzettend goed, beeldend en knap geschreven waardoor je je deel waant van het streng gelovige boerengezin en letterlijk de pijn voelt na de dood van hun broer en zoon. Het boek is geschreven vanuit het oogpunt van Jas die samen met haar andere broer en zus op alle mogelijke maar tevergeefse manieren troost zoeken om de pijn van het verlies te kunnen verlichten. De ouders zijn lam geslagen en zien niet meer hoe hun kinderen verpieteren daar het hen verboden is om over hun overleden broer te praten. Dat is de opmaat voor de opgroeiende kinderen alleen nog maar bezig te zijn met de dood, het geloof in twijfel te trekken (hoe kan God dit nu laten gebeuren), niet durven te praten omdat ze bang zijn dat hun ouders hen als een grote last gaan zien en daarom op zoek zijn naar een andere redder, nu hun uit elkaar groeiende ouders niet in staat zijn om die troost te bieden overmand door hun eigen verdriet. Op het troosteloze boerenerf gaat dit niet lukken. Ze zijn tevergeefs en op vaak bizarre manieren op zoek naar een weg naar de 'overkant' om hun overleden broer (en daarmee hun oude leven) terug te vinden.

    Jas benoemt haarzelf, zus en broer de drie koningen:
    "Sinds de dag dat Matthies niet meer terugkwam, noem ik ons de drie koningen, want op een dag zullen we onze broer vinden, al moeten we er ver voor reizen en cadeaus meenemen."

    Halverwege:
    "Ik leef nog, dat is het enige wat mijn ouders bijblijft. Dat we iedere dag nog opstaan, hoe trager en moeizamer dit ook wordt, is voor hen genoeg bewijs dat het goed met ons gaat: de drie koningen hijsen zichzelf wel weer in het zadel, al is het zadel allang verdwenen en zitten we gewoon op de ruwe vacht, schuren alle hobbels die we nemen tegen onze huid."

    Een voorbeeld van het mooie beeldende taalgebruik tijdens een ruzie tussen de ouders:
    "Met grote stappen beent hij de schuurdeur weer uit, smijt de deur achter zich dicht. Boosheid heeft scharnieren die nodig geolied moeten worden."

    Ondanks de zware thematiek met bijbehorend ongemak leest dit boek juist heel gemakkelijk weg. Rijneveld heeft een geweldig boek afgeleverd! Reden genoeg om haar toekomstige werk in de gaten te houden.

    Vond je dit een nuttige review?
    4 0 Ongepaste review?
  • niet alleen de avond is ongemak
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • triest

    Het debuut van Marieke Rijneveld (Lucas voegde ze later toe aan haar naam) heet de avond is ongemak. Maar niet alleen de avond is ongemak. Het hele boek ademt ongemak uit. Al lezende bekruipt je een gevoel van ongerief en onbehagen. We volgen een boerengezin, bestaande uit vader, moeder en 4 kinderen. Vlak voor kerst verdrinkt de oudste zoon Matthies en wat dan volgt is bijna niet te bevatten. Het streng gereformeerde gezin praat niet meer over hem. Er is zelfs geen enkele communicatie tussen de gezinsleden onderling meer. De ouders gaan helemaal op in hun eigen verdriet. Moeder roept dat ze dood wil, vader dat hij weg wil. Alsof dit allemaal nog niet genoeg is wordt de boerderij ook nog eens getroffen door mond- en klauwzeer en moet de hele veestapel afgemaakt worden. De overgebleven kinderen worden aan hun lot over gelaten. Zij gaan zich steeds vreemder gedragen. De tienjarige Jas vertelt hoe de familieleden elk op hun eigen manier omgaan met het verlies en hoe Jas en haar zusje Hanna en haar broer Obbe ondertussen langzaam ontsporen. Onder leiding van Obbe ondernemen ze morbide experimenten met dieren en Hanna en Jas dromen hartstochtelijk van een Redder. Jas (zou dit haar echte naam zijn?) draagt sinds de dood van Matthies haar jas, verstopt zich als een ridder in haar harnas. Rijneveld groeide zelf op in een gereformeerd gezin en ik vraag me af hoeveel auto-biografische elementen zij hier beschreven heeft. Het boek is beeldend en smerig, maar ook direct en eerlijk en voor sommige mensen waarschijnlijk ook herkenbaar. Geloof is dominant, vader laat ze de preek herhalen en strooit Bijbelspreuken, maar tevens wreed en biedt het hoop. Dood is meer aanwezig dan het leven.

    Vond je dit een nuttige review?
    3 0 Ongepaste review?
  • Letterlijk ongemak
    • Meeslepend verhaal

    De titel De avond is ongemak doet het boek zoveel recht, want dat is wat je van de eerste bladzijde voelt: ongemak. Het boek pakt je en neemt je mee in een wereld vol verdriet, onverwerkte emoties en vooral ongemak.

    Het verhaal vertelt over een reformatorisch boerengezin dat gebukt gaat onder het verdriet over het verlies van de oudste zoon, die bij een schaatstocht verdrinkt en dus nooit meer thuiskomt.
    De ouders zitten beiden zo diep in hun eigen emoties dat ze niet zien hoe het hun drie andere kinderen vergaat, die kinderen leven in een soort afwachting van wat er gebeuren gaat of dat iemand hun “ziet” . In die afwachtende fase ontsporen de drie kinderen in hun eigen wereld van vervreemding, wreedheden ten opzichte van dieren maar ook van elkaar, ontluikende sexualiteit speelt ook een rol maar dan op zo’n bizarre wijze wat de lezer wederom een gevoel van onbehagen dus ongemak geeft.

    De schrijfster zei in een interview op tv dat zij een groot bewonderaar is van Jan Wolkers en dat zie je want het boek heeft diezelfde rauwe schrijfstijl.

    “Ooit wil ik naar mezelf toe” zeg ik zachtjes en duw de punaise door het zachte vlees van mijn navel. Ik bijt op mijn lip om geen geluid te maken, een stroompje bloed loopt richting de band van mijn onderbroek, trekt daar in de stof. Ik durf de punaise er niet uit te halen, bang dat het bloed alle kanten op zal spuiten en iedereen in huis weet dat ik niet naar God maar naar mezelf toe wil.
    De hoofdpersoon in het boek draagt de hele tijd haar jas en wordt ook zo genoemd maar ik kon alleen maar denken aan die punaise die ze in haar lichaam droeg……

    Vond je dit een nuttige review?
    2 0 Ongepaste review?
  • Het ongemak van Jas
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    De avond is ongemak is het meeslepende romandebuut van Marieke Lucas Rijneveld. Door de ogen van Jas, een meisje op de rand van de puberteit, wordt de lezer meegenomen in het leven van een gezin, waarvan de oudste zoon om het leven is gekomen.
    De ouders van het gezin kunnen de dood van hun zoon niet goed verwerken en Jas, haar broer Obbe en haar zusje Hanna proberen op hun manier het verlies van hun broer om te gaan. Gaandeweg wordt duidelijk dat door de emotionele afwezigheid van hun ouders, de kinderen afglijden naar hun eigen wereld waarin dood en seksualiteit een grote rol spelen. Daarnaast proberen de kinderen zich te ontworstelen aan het zware juk dat het geloof op hen drukt. Ondanks de zware thema’s die in dit boek aan de orde komen, is er toch ook ruimte voor humor. Dit uit zich vooral in de bizarre experimenten die de kinderen uitvoeren.
    Wat verder opvalt is de beeldige verhaaltrant, met oog voor detail, waardoor je als lezer in de huid van Jas kruipt.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Naargeestig en vervreemdend
    • Fantasierijk
    • Ingewikkeld verhaal

    De schrijfster heeft een macabere fantasie. De kinderen voeren wrede acties uit en de volwassenen praten alleen met god en laten de kinderen aan hun lot over. De zinnen zitten vol vergelijkingen en laten weinig aan de verbeelding over. Het is erg knap geschreven maar erg somber en niet erg positief.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 3 Ongepaste review?
  • ongemak
    • Spannend
    • Goede verhaallijn
    • beeldend taalgebruik

    Jas is in staat om de lezer totaal mee te nemen in haar schrijnende wereld. De schrijfster past hier de interne focalisatie zodanig knap toe, dat ik haar ongemak, het ongemak van Jas, in al mijn botten en op mijn huid voel. Indringend, knap en beeldend ijzersterk.
    Deze coming of age roman is van een beklemmende schoonheid. De drie Koningen, de kinderen die achterblijven nadat hun oudste broer Matthies is verdronken, Jas, Obbe en Hanna, worden door de onmachtige ouders behandeld als onderdeel van de veestapel. Ze zitten met elkaar gevangen in de godsdienst, de benauwdheid van de boerderij, de geslotenheid van het systeem. Er wordt niet gesproken over het verlies van Matthies, er wordt niet getroost én er wordt ook niets uitgevochten. Ongemak.
    Jas: Ik kon mijn poep vasthouden, niets wat ik niet kwijt wilde hoefde ik vanaf nu nog te verliezen, p. 38.
    Over de begrafenis van broer Matthies: Het enige wat die middag klopte was dat helden op schouders werden gedragen p.40
    Je hebt twee soorten mensen, zij die vasthouden en zij die loslaten. Ik behoor tot de laatste categorie. Alleen met de spullen die ik verzamel kan ik een herinnering of een mens vasthouden, kan ik ze veilig opbergen in mijn jaszakken. Jas en haar jas. P 86
    Hoe onze ouders elkaar gevonden hebben blijft een raadsel. Vader kan namelijk niet zoeken. P 167
    Jas heeft een punaise in haar navel gestoken als een soort reddingsboei p 110
    Boosheid heeft scharnieren die nodig geolied moeten worden, p 107. En zo is rouw een lege knikkerzak p 133
    Het experimenteren met de dood, met seksualiteit, met hoe ver je kunt gaan als jongere met elkaar en naar elkaar. Het idee dat de moeder Joden in de kelder heeft wonen als onderduikers. Het experiment met de padden. Ze willen zichzelf buutvrij krijgen en de vraag wanneer ze naar de overkant gaan speelt steeds weer op. Is het Jas uiteindelijk gelukt?

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Kruipt onder je huid
    • Meeslepend verhaal

    De avond is ongemak is een boek dat je beetneemt en voorlopig niet meer loslaat. In prachtige poëtische woorden wordt een aangrijpende werkelijkheid onthuld over een gezin dat langzaam afglijdt na een traumatische gebeurtenis. Je proeft het platteland in dit boek. De seksuele zoektocht wordt bijna pervers, maar is vooral treurig. Geloof speelt een belangrijke rol, maar helaas wordt de kracht en troost ervan vaak gemist. Dit is een boek waarin je graag zelf zou willen ingrijpen om Jas en haar broer en zusje de steun te geven die ze zo hard nodig hebben.

    Vond je dit een nuttige review?
    2 0 Ongepaste review?
  • Prachtig debuut
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    De avond is ongemak is een bijzonder prozadebuut van een jonge schrijver. Ik zeg bewust schrijver, omdat Marieke Lucas Rijneveld zichzelf niet voor niets zo noemt. Het boek doet qua thematiek sterk denken aan Het smelt van Lize Spit. Maar het is veel minder geconstrueerd en daardoor authentieker. Niet dat dit boek geen plot heeft, maar het verhaal wordt soepel en vrijwel chronologisch verteld. Juist daarom komt het einde keihard binnen; je ziet het niet aankomen, en misschien toch ook weer wel.

    Het taalgebruik is prachtig en de vele metaforen zijn herkenbaar en poëtisch tegelijk. En, belangrijker nog, ze zijn geen moment storend of te veel van het goede. Het verhaal zelf schrijnt voortdurend. Drie kinderen - koningen noemen ze zichzelf - die volledig geïsoleerd zijn van de werkelijkheid en van hun ouders. Zichtbaar wordt hoe belangrijk het is om te kunnen en mogen rouwen en welke desastreuze gevolgen het heeft als dit niet gebeurt. En al speelt het christelijke milieu hierin een grote rol, het wordt liefdevol beschreven;
    juist dat maakt pijnlijk zichtbaar hoe goede bedoelingen averechts uitpakken.

    Kortom, een aanrader! Terecht dat het panel van DWDD dit boek uitkoos als het boek van de maand februari. De bijbehorende animatie is perfect!

    Vond je dit een nuttige review?
    7 0 Ongepaste review?
  • een debuut van hoog Nederlands niveau
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    December. Jas Mulder woont met haar strenggelovige ouders, zusje Hanna en haar broers Obbe en Matthies op een boerderij wanneer het noodlot toeslaat.
    Matthies, de oudste kind van het gezin komt net voor de kerst om bij een schaatsongeluk. Opeens is alles anders. Vader en moeder zitten vol verdriet en trekken zich steeds meer terug in hun eigen wereld. Dat het gezin nog 3 kinderen hebben lijkt er niet toe te doen.
    Praten over het verlies van Matthies is niet aan de orde. Moeder valt steeds meer af, vergeet van alles en loopt voornamelijk nog rond in haar badjas en wil graag naar Matthies, naar het eeuwige leven.
    Vader gaat door waar het leven is gebleven in het boerenbedrijf. Hij leeft voor de koeien en het geloof. Zeer geregeld strooit hij met bijbelteksten en “overhoort” hij de kinderen wat er gepredikt is in de kerk.
    Wanneer de mond en klauw zeer toeslaat moeten alle koeien geruimd worden. Waar is God en hoe moeten ze nu verder? Het eten moet toch op tafel komen en nu raken ze hun kleine inkomen ook nog kwijt.
    Ondertussen gaan de kinderen hun eigen gang. Ze worden ouder en ontdekken dat hun lichaam reageert op andere en aanrakingen. Vader en moeder tonen elkaar geen liefde. Hoe konden zij dan “gemaakt” zijn? Waarom is de dierenarts zo lief naar Jas? Jas denkt dat hij verliefd op haar is. Zullen ze ook kunnen paren net zoals dieren doen?
    Obbe is nu de oudste van de kinderen en pubert enorm en trekt steeds meer zijn plan. Overdag helpt hij vader op de boerderij maar in zijn vrije tijd maakt misbruik van zijn zusjes, verdrinkt zijn hamster en vermoord zijn konijn.
    Jas heeft van kleins af aan last van verstopping waarbij haar vader haar hielp. Nu helpt Obbe haar of heeft hij andere bedoelingen? Haar ongelukjes verstopt ze onder haar bed. Ondertussen draagt ze haar lievelingsjas die ze niet uit doet. Het is haar veiligheid ondanks dat iedereen het een verschrikkelijk ding vindt.
    Hanna is een onzeker meisje die liefde zoekt bij Jas. Ze doet wat andere van haar vragen want wat in normaal?
    Jas geloofd dat haar ouders in de kelder Joden verstopt hebben wanneer ze op onderzoek gaat krijgt het verhaal een ondenkbaar einde. Hoe zal het gezin Mulder hier mee om gaan?

    De avond is ongemak is een prachtige roman over een gezin wat verscheurt raakt na het verlies van hun zoon en broer. Iedereen doet zijn ding en Matthies mag niet meer genoemd worden. Het geloof speelt een belangrijke rol in het gezin Mulder wat het gezin enerzijds houvast geeft en anderzijds verstikt. Praten kunnen ze niet en past niet binnen het geloof.
    Marieke Lucas Rijneveld weet de gezinsleden goed uit te werken. Je voelt hun machteloosheid. Dat daarna het volgende lot hun overkomt maakt het leed nog zwaarder voor elk gezinslid.
    Jas is een puber die op zoek is naar liefde, hoop, genegenheid en geborgenheid. Gelukkig heeft ze haar jas die haar een beschermlaag geeft letterlijk en figuurlijk. Ze wil zo graag leven en de wereld ontdekken maar ze zit gevangen binnen het geloof en het gezin.
    De avond is ongemak is een debuut van hoog niveau die je niet zomaar even weglegt nadat deze uit is. Wat een climax zeg!
    Ik ben bekend met dit geloof van vrij dichtbij. Marieke heeft dit goed beschreven en ik heb veel herkenning gevoeld. Complimenten voor dit puur, rauw geschreven verhaal die onder je huid gaat zitten.

    Vond je dit een nuttige review?
    5 9 Ongepaste review?
  • Onmacht die je voelt, niet leest
    • Spannend
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • schrijnend
    • beklemmend
    Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten

    Moeiteloos en geloofwaardig word je in de gedachten wereld van het opgroeiende meisje Jas gezet. Uit een gereformeerd gezin met vier kinderen tot de oudste omkomt bij het schaatsen. Machteloos verdrietige ouders die elkaar vergeten en ook dat de drie kinderen die ze over hebben ze juist nu nodig hebben. Zo komen ze alleen te staan, in hun verdriet en vol vragen, zonder warmte of troostende aanraking. Jas probeert haar onheilspellend veranderde wereld en broer en zus te plaatsen en daarbij spelen zowel de ruim in haar leven aanwezige religieuze spreuken en gezegdes, haar ontluikende seksualiteit en haar enorme fantasie in een duistere magische mengeling een rol. Prachtig geschreven, en de moeite van het lezen zeker waard, vooral wat betreft de impact die het verlies van een broer op de overblijvende gezinsleden kan hebben. Maar somber, dat ook!

    Vond je dit een nuttige review?
    2 0 Ongepaste review?
  • Een schrijnend boek.
    • Goede verhaallijn
    • schrijnend
    • beeldend

    Matthies, oudste zoon in een streng gereformeerd boerengezin , pakt zijn schaatsen en is van plan om – twee dagen voor kerst – een schaatstocht te maken.
    Het hoofdpersonage in het boek – Jas – vraagt hem of ze mee mag, maar Matthies zegt dat ze niet mee kan, omdat hij van plan is om naar de overkant te gaan en zij daar nog te klein voor is.
    Ze is erg teleurgesteld , ook al omdat ze de dagen ervoor veel in huis geoefend heeft op haar – door vader van zolder gehaalde, doorlopers - door er mee door de boerderij te lopen.
    “Haar kuiten zijn hard genoeg. “
    Matthies gaat alleen weg, maar rijdt in een wak en verdrinkt.
    Meteen na deze trieste gebeurtenis wordt de kerstboom en alles wat aan kerst doet denken uit de boerderij verwijderd.
    “Later dacht ik weleens dat hier de leegte begon: dat het niet de schuld was van de dood maar van de twee kerstdagen die in pannen en lege huzarensaladedoosjes werden weggegeven. “
    Jas maakt zichzelf wijs dat het haar schuld is.
    Omdat ze bang is dat haar vader haar konijn Dieuwertje met kerst zal slachten heeft ze tot God gebeden of hij dan maar haar broer Matthies wil nemen.
    Jas kan niet goed omgaan met dit schuldgevoel. En ook niet met het gebrek aan aandacht van de ouders en met de rol van het geloof.
    En de ouders op hun beurt kunnen niet omgaan met het verlies van hun oudste zoon.
    "Over de doden praten we niet, die gedenken we. "
    Ze trekken zich in zichzelf terug en praten nauwelijks nog met elkaar.
    Ook gaat er veel te weinig aandacht naar de kinderen, die daardoor dreigen te ontsporen.
    Als er al aandacht is, is dat op dezelfde manier waarop de dieren op de boerderij aandacht krijgen.
    Hun ontluikende sexualiteit komt tot uiting in vreemde sex spelletjes en met de dieren op de boerderij gaan ze merkwaardig om.

    Jas is de bijnaam van het hoofdpersonage, die haar gegeven is, omdat ze zich terugtrekt in het veilige omhulsel van haar jas, die ze, sinds de dood van haar broer, altijd aanhoudt.

    De avond is ongemak is een goed geschreven en schrijnend boek over onmacht, verlies, rouw , liefde voor de natuur, fascinatie voor de dood en sexualiteit.
    Dezelfde thema ’s die terug te vinden zijn in de boeken van Jan Wolkers, van wie voor in het boek een citaat staat.
    Rijneveld is een uitstekende auteur,die veel gebruik maakt van bijzondere metaforen en diverse gebeurtenissen in het gereformeerde gezin beeldend en met precisie beschrijft.
    Haar debuut, de gedichtenbundel Kalfsvlies, werd in 2015 zeer goed ontvangen en bekroond met de C Buddingh’ prijs 2016.
    Dit is een auteur, van wie we nog veel gaan horen.

    Vond je dit een nuttige review?
    3 0 Ongepaste review?
  • IJzig stil!
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • heftig en expliciet

    IJzig stil
    “We zitten diep in de modder en niemand die ons er nog uithaalt”, denkt hoofdpersoon Jas ergens halverwege. Die zin vorm feitelijk de kern van het boek. Nadat oudste zoon, Matthies, door een schaatsongeluk om het leven gekomen is, onttakelt het streng gereformeerde gezin Mulder volledig. Over de dood van Matthies wordt met geen woord meer gesproken en van enige affectie binnen het gezin is geen spraken meer. Moeder verschijnt alleen nog maar in badjas in huis, roept regelmatig dat ze dood wil en verwaarloost zichzelf. Vader spreekt alleen nog in Bijbelteksten en stort zich volledig op de koeien totdat Mond en Klauw Zeer ook dat beetje geluk nog aan hem onttrekt. De drie overgebleven kinderen (Hanna, Obbe en Jas) worden aan hun lot overgelaten. Deze ontsporen, op hun eigen manier, doordat sturing ontbreekt. Hanna blijft kinderlijk, Obbe wordt met de week sadistischer (hij verzuipt zijn hamster, vermoord zijn konijn en misbruikt zijn zusjes) en Jas (haar bijnaam) wil haar jas sinds het ongeluk niet meer uitdoen. Jas auto mutileert en heeft moeite met poepen en piest nog elke nacht in haar bed. Daarnaast bepotelen de kinderen elkaar en speelt de pedofiele veearts een belangrijke rol.
    We beleven het verhaal door de ogen van brugklasser Jas die nog in een periode van magisch denken zit. Zo denkt zij dat er Joden in huis verstopt zitten, dat zij schuld heeft aan de dood van haar broer, aan het slechte huwelijk van haar ouders en dat er met offers wellicht nog iets valt goed te maken. De offers, de sekspelletjes en het sadisme worden door Rijneveld expliciet beschreven. Rijneveld weet vanaf de eerste bladzijde een unheimische sfeer te schetsen die letterlijk tot aan de laatste twee woorden “ijzig stil” van het boek voortduurt. Als lezer wordt je telkens heen en weer geslingerd in de tijd en de sfeer. Door het gebruik van bijvoorbeeld Tova saus en Bogena waan je je op het platteland in de jaren ’70, maar door het gebruik van mobiele telefoons en Google ook weer in het nu.
    Enerzijds wil je niet verder lezen omdat de onttakeling van het gezin zo heftig is. Anderzijds wil je toch weten hoe het afloopt. Het einde is net zo onverwachts als dat het gruwelijk is. Om maar met een citaat van Obbe te eindigen "we zullen offers moeten brengen”.
    Een zeer sterk debuut. Dat belooft nog wat!

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • In ongemak zijn we echt
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    "Ik was tien jaar en deed mijn jas niet meer uit," luidt de openingszin van 'De avond is ongemak', de debuutroman van Marieke Lucas Rijneveld (1991). Het is het begin van een roman die je bijblijft: door het verhaal dat je bij de strot grijpt, door de prachtige beeldende taal en door de wijze waarop de auteur in het hoofd kruipt van de leefwereld van een tiener die met zichzelf en haar omgeving worstelt. Het hoofdpersonage wordt vereenzelvigd met haar jas en draagt dan ook de naam Jas. Waarom trekt Jas haar jas niet meer uit?

    Het is winter in een gereformeerd boerengezin. De kerst nadert. Matthies, de oudste zoon, gaat schaatsen en brengt meteen de kerstkaarten naar de 'overkant'. Zijn jongere zusje wil graag mee, want 'de overkant' heeft iets magisch. Het is weg van de boerderij, het is de verte die lokt. Maar ze moet thuisblijven en Matthies zegt dat hij haar meeneemt als ze groter is. Matthies rijdt in een wak en verdrinkt.
    Jas wil haar broer terug en wil dolgraag naar 'de overkant'. Het resulteert in 'Het Plan.' De jas moet Jas beschermen als een cocon waaruit uiteindelijk een prachtige vlinder zal moeten komen. Hij is dus een schild tussen haar en de buitenwereld. Jas denkt dat ze schuldig is aan de dood van Matthies. Ze heeft ook last van het geloof. Als iemand dood is mag namelijk niet meer over die persoon gesproken worden. En ze mist hem zo.

    Vader en moeder zijn lamgeslagen door de dood van Matthies. Jas, haar broer Obbe en zusje Hanna worden als het ware verstikt door de rouw van hun ouders. Moeder wil niet meer eten ("haar ogen liggen de laatste tijd ook dieper, zoals mijn oude lekke voetbal steeds verder wegzinkt in de mestput naast de koeienstal"), vader verandert in een bullebak.
    Jas vervreemdt van alles wat haar omringt. Ze trekt zich terug in de veiligheid van haar jas, waarin ze van alles verzamelt. Daarmee kan ze een herinnering vasthouden. Volgens Jas zijn er twee soorten mensen: zij die vasthouden en zij die loslaten. Jas wil vasthouden en is daarin uiterst consequent. Zo houdt ze haar ontlasting op. 'De Drie Koningen' (zoals Jas de overgebleven kinderen in het gezin noemt) zullen op een dag hun broer vinden, "al moeten we er ver voor reizen en cadeaus meenemen."

    De kinderen komen steeds verder van hun ouders af te staan, ze missen genegenheid. Het drietal ontspoort steeds meer. Het lijdt tot bizarre seksspelletjes, het martelen van dieren; allemaal uitingen om wanhopig grip te krijgen op de wereld. De Drie Koningen zijn de weg kwijt en er is niemand die hen die weg wijst.
    Zal Jas haar jas uiteindelijk uittrekken? Zal ze de overkant bereiken? Het plot van het boek laat de lezer totaal verbluft achter.
    'De avond is ongemak' is een hallucinerende, beklemmende, gelaagde roman die met ontzettend veel vaart is geschreven. De ene metafoor is nog treffender dan de andere. Een voorbeeld: "Bij tongen (zoenen) moet ik altijd denken aan de glibberige purperrode stoofpeertjes die moeder bereidt met wat kaneel, bessensap en suiker, en die dan met elkaar in de knoop komen."

    Thema's: het verstikkende van het geloof, het zoeken naar geborgenheid en aandacht, je vrijmaken van je ouders, seksualiteit, de worsteling op weg naar volwassenheid, dierenmishandeling tegenover dierenliefde, fascinatie voor de dood, weerzin, smerigheid. De schrijfster heeft levensechte personages gecreëerd en autobiografische elementen in het boek verwerkt (ze komt uit een gereformeerd boerengezin en haar oudere broer is verongelukt).

    Jas: "Op een dag neem ik jullie mee naar het meer. Misschien durf ik dan zelfs mijn jas uit te doen. Al zal het even ongemakkelijk zijn, maar volgens de dominee is ongemak goed, in ongemak zijn we echt."

    Dank aan de Club van Echte Lezers en Uitgeverij Atlas Contact voor het beschikbaar stellen van een recensie-exemplaar.

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • prachtig
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    Vanaf het eerste moment dat ik begon te lezen in dit boek bleef ik gevangen in het verhaal dat me met de vele vele details niet meer losliet totdat ik de laatste zin had gelezen.
    Marieke heeft mij zo betoverd met haar verhaal dat mij ontroerde, boos maakte, deed gruwen en mij achterliet met een enorm diep medelijden met alle leden van het beschreven diepchristelijke gezin dat wordt getroffen door een aantal rampen waarvan de dood van het oudste kind wel het allergrootst is. De andere ramp - het bedrijf van vader wordt getroffen door besmetting van mond en klauwzeer, met als gevolg dat het bedrijf wordt geruimd - is erg, maar valt in het niet bij de verdrinking van de oudste zoon.
    De impact van de dood van de oudste zoon is verpletterend, maar de gezinsleden hebben allen hun eigen wijze van omgaan met dit verlies.
    De vertelster (Jas) probeert dwangmatig greep te houden op het gezin doormiddel van bezwerende formules die voor haar het leven nog leefbaar houden. Ze observeert de ouders en de andere kinderen en ziet iedereen afglijden. Toch geeft ze lange tijd niet op en blijft hopen dat alles goedkomt. Uiteindelijk offert ze zich zelf als een ultieme poging om de anderen te redden.
    Prachtige stijl, mooie sfeerbeschrijvingen, keiharde confrontaties met de werkelijkheid in geserreerde taal maken dit boek tot een belevenis!

    De avond is ongemak
    Door Marieke Lucas Rijneveld

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • recensie van De avond is ongemak van Marieke Lucas Rijneveld
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    Dit debuut is het verbijsterende verhaal over een streng gereformeerd boeren gezin, dat bestaat uit Vader, Moeder, de zonen Matthies en Obbe en de dochters Jas en Hanna. Het is eind december, Matthies gaat schaatsen met een paar vrienden, rijdt in een wak en verdrinkt.
    Door de ogen van Jas, zo genoemd, omdat zij haar jas niet meer uit wil doen, zien we wat dit verlies doet met de anderen uit dit gezin. Is het de straf van God? De naam van de overledene wordt niet meer genoemd.
    Eigenlijk verandert alles! De ouders spreken nauwelijks meer met elkaar, de moeder verwaarloost zichzelf en wordt steeds magerder. De kinderen krijgen geen aandacht meer van hun ouders en worden liefdeloos behandeld. Zij experimenteren met elkaar op seksueel gebied en verkennen zo de weg naar volwassenheid zonder enige aandacht van de ouders. Met de dieren, die zij verzorgen, gaan zij vreemd om. De ontruiming van de stallen, vanwege de Mond-en Klauwzeerziekte is een ingrijpende gebeurtenis, die alsnog eens aanscherpt.
    Op een heel indringende en bijzonder knappe manier, wordt beschreven hoezeer Jas lijdt onder de hele situatie: haar gevoelens, haar gedachten, haar eenzaamheid en haar schuldgevoel.
    Alles samengevat is dit een zeer aangrijpend boek, een prachtig geschreven verhaal met een schrijnend slot, dat de lezer niet loslaat.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Rijke taal op schrale bodem.
    • Spannend
    • Grappig
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • treffende beelden
    • rijke taal
    Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten

    'De Avond is Ongemak' heet het boek waarmee Marieke Lucas Rijneveld de litteratuur is binnen gestormd.
    Niet alleen de avond, het hele universum van Rijneke is ongemak, op zijn zachtst gezegd.
    Door de ogen van Jas, een opgroeiende tiener, beschrijft ze de lotgevallen van een zwaar christelijk gezin dat door de dood van de oudste zoon is getroffen. Alleen het Woord van God klinkt veelvuldig in dit gezin, voor de rest doet men er het zwijgen toe.
    Moeder vervalt in een diepe depressie, eet niet meer en ziet haar kinderen niet meer, hoewel Jas hunkert naar contact. Zo hoopt ze dat moeder haar per ongeluk aanraakt als ze in de keuken de omelet snijdt: 'Huid tegen huid, honger tegen honger'. In plaats van troost te vinden maakt Jas zich grote zorgen om haar. De lus van een touw, waar ooit een schommel aan zou komen, heeft gelukkig niet de juiste omvang voor moeders nek, en gelukkig heeft ze hoogtevrees. Maar op een boerderij zijn talloze manieren om er een eind aan te maken en Jas moet het allemaal nauwlettend in de gaten houden. Niet alleen het gezin moet ze bij elkaar houden, ook zichzelf. Dat probeert ze door ononderbroken haar jas te dragen en door niet te poepen.
    Beklemmend is de scene waarin de hardvochtige vader op een gewelddadige manier haar poepgaatje binnendringt met groene zeep om haar ontlasting op gang te brengen, tevergeefs overigens. Tijdens deze vorm van verkrachting die plaatsvindt in de keuken, zit de moeder aan de keukentafel oormerken van dode koeien te rangschikken en zwijgt. Jas wordt alleen gelaten in haar pogingen de wereld en de dood van haar broer te doorgronden. Daarin koppelt ze vroegwijsheid en sensitiviteit aan vormen van magisch denken. Omdat ze ziet hoe moeder veelvuldig eten naar de kelder brengt denkt ze dat moeder daar joden verborgen heeft. Huilen kan ze niet en als ze op school vraagt aan de juf of Hitler wel eens huilde zegt juf dat slechteriken niet huilen. Nu weet ze dus in welke hoek ze thuis hoort.
    Naast een ontlading in de ontluikende seksualiteit vinden de drie overgebleven kinderen troost bij elkaar, maar hun samenzijn neemt ook steeds meer macabere vormen aan. Is het een poging de dood te doorgronden, is het het doorgeven van de gewelddadigheid in het gezin als broer Obbe de cavia in een potje verdrinkt? Is het een offer dat gebracht moet worden? Een offer dat steeds verder gaat?
    Een magische functie in het boek heeft 'de overkant'. Jas mag niet mee met de broer die gaat schaatsen. Ze is nog te klein. Hij gaat naar 'de overkant'. En komt niet terug.
    De twee zusjes verzinnen samen plannen om naar de overkant te gaan, naar het Beloofde Land waar alles anders is, waar ze kunnen ontsnappen aan het dodelijke zwijgen, de onderdrukking en dreiging in het gezin. Maar de ontsnapping mislukt omdat Jas haar zus in een plotselinge impuls het water in duwt en dan schreeuwt: 'niet doodgaan, niet doodgaan'. Er is geen ontsnappen aan. 'Ik weet haast niet meer hoe ik moet fietsen, hoe we ooit nog thuis moeten komen. Ik weet niet meer waar we heen moeten, het Beloofde Land aan de overkant is ineens een grauwe ansichtkaart geworden."
    De kinderen raken steeds meer de weg kwijt en dreigen definitief kopje onder te gaan. 'Alleen het geweld in mij maakt lawaai. Het groeit en groeit, net als verdriet. Alleen vraagt verdriet om meer ruimte(…) en geweld pakt het gewoon'.
    Ik zal niet verklappen welke uitweg en ultieme manier Jas tenslotte vindt om zo dicht mogelijk bij haar dode broer te komen.
    Ik vind het een prachtig boek.
    Op de schrale bodem van het zwijgen is een taalrijkdom naar buiten gebarsten die je de adem beneemt.
    Het boek is een absolute aanrader voor iedereen. Verder hoop ik dat het in alle gezinnen gelezen wordt die met eenzelfde verlies te kampen hebben. Liever stamelende ouders dan zwijgende ouders.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • verbijsterend en ontroerend
    • Spannend
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten

    Recensie De avond is ongemak van Marieke Lucas Rijneveld

    Het verhaal gaat over een gereformeerd boerengezin, dat getroffen wordt door de dood van de oudste zoon Matthies. Het verhaal wordt verteld door dochter Jas, die 10 jaar is als het ongeluk gebeurd. Ze heeft nog een broer Obbe, die 5 jaar ouder is en een zusje Hanna, dat 3 jaar jonger is. Matthies zal met zijn vrienden een poldertocht gaan schaatsen. Jas wil graag mee, maar is nog te klein. Het is vlak voor Kerst en Jas is bang dat haar vader haar konijn Dieuwertje zal slachten en zij bidt tot God met de vraag of die dan niet beter haar broer kan wegnemen. Dat gebeurt dan helaas, want Matthies rijdt in een wak en verdrinkt.

    Het verhaal gaat dan 2 jaar later verder. Jas heeft God beloofd mee te helpen aan de paddentrek en neemt twee padden mee, die ze in haar kamer bewaart. Jas heeft sinds het ongeluk haar jas aangehouden omdat ze bang is ziek te worden en te sterven waardoor haar ouders weer een kind minder zouden hebben.

    De ouders kunnen helemaal niet omgaan met hun verdriet. De moeder keert helemaal in zichzelf en kijkt niet meer naar de kinderen om en de vader stort zich op zijn werk. De kinderen snakken naar aandacht en liefde. Er mag niet over Matthies worden gepraat. Moeder roept dat ze dood wil, vader dat hij weg wil. Alsof dit allemaal nog niet genoeg is wordt de boerderij ook nog eens getroffen door mond- en klauwzeer en moet de hele veestapel afgemaakt worden.

    De veearts en een buurvrouw zijn de enigen die nog aandacht voor de kinderen hebben. Broer Obbe doet allerlei wrede dingen met zijn zussen en met dieren. Hanna is wel een steun voor Jas. Ze hebben een Plan. Ze willen naar de overkant: voor hen het symbool voor vrijheid en hoop, maar ook het symbool van de dood. Er gebeuren veel dingen, seks speelt een vrij grote rol. Toch blijf je je inleven in de persoon van Jas. Het verhaal is aangrijpend. Het laat de lezer ook nog wel wat te raden over. Het einde komt onverwacht en is zo verrassend, dat je een tijd nodig hebt om weer los van dit boek te komen. Ik vond het verbijsterend en ontroerend tegelijk.

    Ik las dat M. Rijneveld een fan is van Jan Wolkers, omdat hij geen blad voor de mond neemt en schrijft over seks, poep en pis. Ik herken wel dingen van zijn schrijfstijl in dit boek. Ik vind het razend knap om al op zo'n jonge leeftijd, ze is 26 jaar, zo'n schitterend verhaal te kunnen neerzetten.
    Ze gebruikt veelvuldig metaforen, die uit de natuur en de Bijbel afkomstig zijn.
    Dit belooft nog wat voor de toekomst!

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Een ongemakkelijk boek
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • aangrijpend
    • beklemmend
    Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten

    Door de ogen en gedachten van Jas beleven we de vreselijke gebeurtenissen die de leden van dit boerengezin als het ware verlammen en verhinderen om door te gaan met hun leven.
    Eerst is er het vreselijke ongeluk waardoor de oudste jongen van het gezin – net voor kerst – niet terugkeert van een schaatstocht waarbij hij kerstkaarten in brievenbussen zou gaan stoppen. Vader, streng gereformeerd, wil daarna niet meer dat de naam van Matthies nog vernoemd wordt en moeder kapselt zich helemaal in in haar verdriet en eet nauwelijks meer. De drie overblijvende kinderen: Obbe, Jas en Hanna worden aan hun emotionele lot overgelaten.
    En dan komt de veearts ook nog eens met het ergste nieuws dat een veehouder kan krijgen: er heerst MKZ in de streek en ook bij dit toch al labiele gezin moeten alle koeien afgemaakt en afgevoerd worden.
    Jas heeft het gevoel dat haar ouders steeds verder wegglippen en is bang dat ze op een dag helemaal zullen verdwijnen. Ze doet alles om hun aandacht te trekken maar meestal draaien die pogingen – schrijnend genoeg – uit op nog meer afwijzing door moeder en belerende Bijbelse oneliners uit de mond van vader.
    Zij is ervan overtuigd dat alles weer goedkomt met haar moeder en dat deze weer zal gaan eten wanneer haar ouders opnieuw gaan ‘paren’. Dat is immers wat ze ook bij het vee en andere diersoorten ziet gebeuren in de paringstijd; dat ze dan levendiger en hongeriger zijn en dikker worden.
    Obbe, nu de oudste en enige zoon, die veel met vader optrekt om op de boerderij te werken, wordt intussen steeds sadistischer in zijn omgang met dieren en met zijn zusjes en haalt ‘vreemde spelletjes’ met hen uit. Hanna, de jongste, is een angstig klein ding dat erbij wil horen en warmte en liefde zoekt bij haar grote zus Jas. En Jas zelf, de middelste van het stel dat zich de Driekoningen noemt, vertoont zich de ene keer als een koesterende zus voor Hanna en neigt de andere keer naar Obbe en zijn bizarre spelletjes, omdat ze nieuwsgierig is naar de dingen des levens en der dood en er tegelijk zo bang voor is dat ze haar jas nooit meer wil uitdoen omdat ze vreest dat ze dan in stukjes uiteen zal vallen. En eigenlijk wil ze alleen maar naar ‘de overkant’ om weer bij Matthies te zijn.

    De hele gedachtewereld van Jas draait om angst, gemis en nieuwsgierigheid. Om die gedachtewereld en de gebeurtenissen eromheen te beschrijven en te delen schuwt Marieke Rijneveld [Marieke Lucas Rijneveld is haar pseudoniem] geen rauwheid, geen ruwheid en geen enkele realistisch of schokkend beeld. Als lezer tuimel je van de ene beklemmende alinea in de volgende en wanneer je denkt dat het nu niet erger meer kan wordt die beklemming in de volgende pagina toch nog sterker.
    Het boek eindigt met een climax – een climax die ik niet aan had zien komen en die mij helemaal verslagen achterliet na de laatste pagina.

    De avond is ongemak is een roman die ik niet snel zal vergeten en die mij nog steeds – zelfs na een paar dagen – naar de keel grijpt wanneer ik eraan terugdenk.
    Het is waarachtig een zeer ongemakkelijk boek maar wat mij betreft – zonder enige twijfel – 5 sterren waard.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?
  • Beklemmende roman over rouw versus geloof
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • beklemmend
    • authentiek
    Toon alle punten Toon alleen de eerste 3 punten

    Door de oogharen van de tienjarige Jas word je het verhaal ingetrokken hoe de tragiek van een jong gestorven broertje zijn stempel op een diepgelovig gezin drukt. De achterblijvers, een broertje en twee zusjes, ontwikkelen hun eigen manier om met zijn overlijden om te gaan. De dogma's van het gereformeerde geloof staan rouwverwerking in de weg. De ouders die een boerderij drijven zijn niet bij machte hun kinderen te begeleiden. Jas verdwijnt steeds meer in haar eigen wereld vol fantasieën, verschrikkingen en bezweringen om onheil af te weren.
    De beeldspraak van Rijneveld getuigt van een diepe innerlijke wereld vol rijkdom aan metaforen. Zij legt vertwijfelingen bloot waarmee zij de lezer een inkijkje geeft in het verstikkend klimaat van een religieus gezin. Dat getuigt van moed. De roman is weliswaar gefictionaliseerd, maar deels gebaseerd op de eigen ervaringen van Rijneveld. Zij kan niet anders dan schrijven alsof het haar laatste ademtocht zal zijn.
    Het boek eindigt met een daverende klap.
    Rijneveld is een talent dat gekoesterd moet worden.

    Vond je dit een nuttige review?
    2 0 Ongepaste review?
  • Een aanrader!
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn

    Wat een boek! Elke bladzijde is goed. Elke zin beneemt je bijna de adem. Je wilt wel in die jas kruipen... Je ligt in dat wak. Ontroering over Dieuwertje Blok en Boudewijn de Groot, steunpilaren in het verwoeste leven van een kind.
    Lees het zelf maar.

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?
  • Meeslepend
    • Meeslepend verhaal
    • Goede verhaallijn
    • beklemmend

    Een prachtig geschreven donker verhaal over een gereformeerd gezin dat na de dood van een broertje uiteenvalt.

    Vond je dit een nuttige review?
    2 0 Ongepaste review?
  • Beeldenstorm
    • Fantasierijk
    • Meeslepend verhaal
    • poëtisch

    Na het fabelachtige poëziedebuut van Marieke Rijneveld is er nu het minstens zo fabelachtige romandebuut van Marieke Lucas Rijneveld. Wat een intensiteit, wat een kracht, wat een taal, wat een beeldenstorm.

    Vond je dit een nuttige review?
    1 0 Ongepaste review?

Productspecificaties

Inhoud

Taal
Nederlandstalig
Bindwijze
Paperback
Verschijningsdatum
januari 2018
Druk
1
Afmetingen
21,1 x 13,5 x 2,4 cm
Aantal pagina's
272 pagina's
Illustraties
Nee
ISBN13
9789025444112
Kaarten inbegrepen
Nee

EAN

EAN
9789025444112

Overige kenmerken

Extra groot lettertype
Nee
Gemiddelde leestijd
7 h

Je vindt dit artikel in

Categorieën
Aanraders
Prijswinnaars, Gezien in de media
Nieuw of tweedehands
Tweedehands, Nieuw
Onderwerp
Coming of age
Verschijningsvorm
Paperback

Uit ons lees Magazine

De buitenjongen: “Trek je deze zomer naar de bergen? Dan is dit jouw ultieme vakantieboek.”

De buitenjongen is een filosofische roman van Paolo Cognetti over de schoonheid van eenzaamheid en vriendschap en vormt een logisch geheel met de bestseller De acht bergen.

Lees volledig artikel
19, 99
Op voorraad

Voor 23:59 uur besteld, morgen in huis Tooltip

+ bezorgopties

Verkoop door bol.com

bezorgopties

  • Van ma t/m vrij voor 14:00 uur besteld, dezelfde dag in huis
  • Avond- en zondagbezorging
  • Word lid van Select en maak gratis gebruik van alle bezorgopties
Bekijk alle Select bezorgopties
  • Gratis verzending vanaf 20 euro
  • 30 dagen bedenktijd en gratis retourneren
  • Ophalen bij een bol.com afhaalpunt mogelijk
  • Dag en nacht klantenservice
  • Cadeautje? Laat het voor je inpakken en bezorgen
Andere verkopers (11)
Tweedehands
vanaf € 14,00
Tweedehands

Expert beoordeling

Maandelijks kiest het DWDD-panel met vier boekhandelaren het beste boek van de maand.

Bekijk alle DWDD Boek van de Maand

Vaak samen gekocht

Vragen en antwoorden

Over dit artikel zijn nog geen vragen gesteld.