Kijker, kerk en kosmos

Galileo Galilei's "Bericht van de sterren' en "Brief aan groothertogin Christina'

  • Nederlands
  • 1e druk
  • 9789025308384
  • december 2017
  • Paperback
  • 240 pagina's
Alle productspecificaties

Samenvatting

In 1608 toonde de Middelburger Hans Lipperhey zijn eerste, zelfgemaakte
telescoop aan Prins Maurits. In Italië hoorde Galilei hiervan.
Hij maakte een verbeterde versie van het apparaat en richtte
die op de maan en de sterren. Wat hij zag schreef hij op in de Sidereus
nuncius ("Bericht van de sterren'), een boekje vol bewijzen voor
de juistheid van Copernicus' heliocentrische model. De inhoud
was explosief, want in tegenspraak met een aantal Bijbelpassages.
Om te voorkomen dat de leer van Copernicus verboden zou worden,
sprong Galilei in 1616 voor hem op de bres met zijn
Brief aan
groothertogin Christina. De wereld zag er, acht jaar na Lipperhey's
ontdekking, totaal anders uit.
Galilei's Sidereus nuncius en zijn Brief aan groothertogin Christina
waren bestemd voor een algemeen publiek, en zijn dan ook
uitstekend leesbaar. Ze zijn nu na vierhonderd jaar voor het eerst in
het Nederlands vertaald.

Recensie(s)

Bespreking en publicatie van twee vertaalde geschriften van Galilei (1564-1642). De inleiding hiertoe gaat over het middeleeuws universum, Copernicus, Kepler en astronomie in de tweede helft van de zestiende eeuw. 'Bericht van de sterren', oorspronkelijk een boek vol bewijzen voor de juistheid van Copernicus' heliocentrische model, begint met de ontwikkeling van de telescoop. Door zijn verbetering van dit instrument kon Galilei onder andere schijngestalten van Venus waarnemen. Zo kwam ook hij tot de conclusie dat de zon het centrum is van ons zonnestelsel. Galilei's denkbeelden, in tegenspraak met Bijbelteksten, brachten hem in problemen met de kerk (ketterij). In zijn 'Brief aan groothertogin Christina' verdedigde hij Copernicus' leer. Uiteindelijk moest hij zijn inzichten openbaar herroepen. Goed leesbaar met sterrenkaartjes en illustraties in zwart-wit. Goede lay-out en bladspiegel. Met epiloog, literatuuropgave, verantwoording bij de vertalingen, illustratieverantwoording, register en notenapparaat. Geschikt voor een breed lezerspubliek. Bruikbaar als bron voor scripties.

Arris H. Kramer

5.0
van de 5
1 review
0
0
0
0
1
2
  • Meeslepend
    1
  • Verrassend
    1
0
  • Galilei's Bericht van de sterren
    • Meeslepend
    • Verrassend

    Stel je kijkt op een heldere, maanverlichte nacht, ver buiten stedelijk gebied naar de hemel.
    Je hebt geen kijker, je ziet alleen het licht van de sterren en de maan. Je ziet dan wat miljoenen mensen duizenden jaren vóór jou hebben gezien: de nachthemel met het blote oog.
    Waan je terug in het jaar 1608, toen ook de professionele sterrenkundigen het licht van de hemel toch nog altijd met het blote oog opvingen. Opeens gaan er geruchten dat er in Nederland een kijker is ontwikkeld, waarmee je ver weg gelegen dingen 'dichterbij kunt halen' en waarmee je meer details kunt zien. Handig vooral voor militairen, dachten ze aanvankelijk. Ook Galilei krijgt hier lucht van. Hij schuift zijn andere onderzoek aan de kant en begint zelf kijkers te bouwen. Stapje voor stapje worden ze krachtiger. Hij bekijkt er niet alleen aardse maar ook hemelse objecten mee. Als zijn kijkers sterk genoeg worden begint hij eind 1909 met systematische waarnemingen. Hij valt van de ene verbazing in de andere. De maan is geen gladde bol, zoals eeuwenlang was beweerd. Er zijn hoge bergen en diepe dalen op te zien. Als hij zijn kijker op de sterrenhemel richt ziet hij veel meer sterren dan met het blote oog en ontdekt dat ook de Melkweg uit duizenden sterren bestaat.
    Maar dan kijkt hij ook naar Jupiter en ontdekt hij dat dat die planeet niet alleen is: vier manen draaien er omheen en van elk kan hij de omloopstijd bepalen. Ongeveer 45 dagen kijkt hij elke nacht urenlang naar Jupiter.
    Snel rapporteert hij, in het voorjaar van 1610, op voor ieder begrijpelijke wijze (in het Latijn, dat wel, want het moest overal in Europa kunnen worden gelezen) zijn bevindingen in zijn boekje Sidereus Nuncius. Op slag wort hij tot ver buiten de grenzen beroemd. De consequenties van dit boek zijn wereldschokkend.
    Dit baanbrekende werkje is nu eindelijk integraal uit het Latijn in het Nederlands vertaald door Steven van Impetus. Het is een glasheldere tekst geworden. Compleet met Galilei's eigenhandig getekende illustraties.
    Het was meteen duidelijk dat deze waarnemingen een grote rol zouden spelen in de aanzwellende discussie over de theorie van Copernicus, tot dan toe alleen in vrij beperkte kring bestudeerd. Geleerden als Galilei en Kepler raakten er al vroeg van overtuigd dat Copernicus gelijk had, maar dat was toen nog geen opvatting die je luid en duidelijk kon ventileren. Dan zou je ervan lusten, van de kant van traditionele geleerden maar ook van kerkelijke zijde. Galilei verweerde zich uit alle macht tegen allerlei soorten bezwaren. Een van de vruchten van deze steeds verhitter wordende discussie was de beroemde, in 1615 geschreven Brief aan groothertogin Christina, vrouw van de groothertog van Toscane. Galilei was sinds 1610 in dienst van de Groothertog. Deze brief is nu voor het eerst volledig, en op voortreffelijke wijze uit het Italiaans vertaald door Margriet Agricola. Galilei's glanzende volzinnen – hij was in Italië beroemd om zijn stijl en werd door de grote schrijver Italo Calvino tot Italië's beste prozaschrijver uitgeroepen – werden door haar in even zo vloeiend Nederlands omgezet.
    Beide teksten worden geflankeerd door uitstekende inleidingen en commentaren van professor Albert van Helden, groot Galilei-kenner, en Margriet Agricola. Ze voorzagen de teksten bovendien van vele verhelderende noten, een bibliografie en een register.
    In een beknopte epiloog schetst de vertaalster hoe het verderging tot aan de publicatie van Galilei's beroemde Dialoog over de twee voornaamste wereldsystemen van 1632. Hiervoor kreeg hij na een berucht proces door de Inquisitie levenslange gevangenisstraf, later omgezet in levenslang huisarrest.
    Uitgeverij Athenaeum publiceerde in 2012 de integrale Nederlandse vertaling van dit laatste werk en heeft nu opnieuw het Nederlandse publiek een zeer grote dienst bewezen met de publicatie van deze twee teksten.

    Vond je dit een nuttige review?
    0 0 Ongepaste review?

Productspecificaties

Inhoud

Taal
Nederlands
Bindwijze
Paperback
Verschijningsdatum
december 2017
Druk
1e druk
Afmetingen
21,6 x 13,6 x 2 cm
Aantal pagina's
240 pagina's
Illustraties
Met illustraties
ISBN13
9789025308384
Kaarten inbegrepen
Nee

Betrokkenen

Auteur
Galileo Galilei
Uitgever
Atheneaeum - Polak & van Gennep

Vertaling

Vertaald door
Margriet Agricola Margriet Agricola

EAN

EAN
9789025308384

Overige kenmerken

Extra groot lettertype
Nee
Gemiddelde leestijd
6 h

Je vindt dit artikel in

Categorieën
Aanraders
Bestbeoordeeld
Nieuw of tweedehands
Tweedehands, Nieuw
Onderwerp
Sterrenkunde
Verschijningsvorm
Paperback
Bindwijze: Paperback
19, 99
Op voorraad

Voor 23:00 uur besteld, morgen in huis Tooltip
Verkoop door bol.com
  • Gratis verzending vanaf 20 euro
  • 30 dagen bedenktijd en gratis retourneren
  • Ophalen bij een bol.com afhaalpunt mogelijk
  • Dag en nacht klantenservice
  • Cadeautje? Laat het voor je inpakken en bezorgen
Andere verkopers (11)
Tweedehands
Redelijk vanaf € 11,50
Tweedehands

Vaak samen gekocht

Vragen en antwoorden (1)

  • is dit boek ook verkrijgbaar als e-book?
    Login om deze vraag te beantwoorden